اسرار خاموشان (شرح صحيفه سجاديه) - خلجي، محمد تقي - الصفحة ٤٨٦ - انسان اسلام

انسانِ اسلام‌

ثُمَّ امَرَنا لِيَخْتَبِرَ طاعَتَنا، وَ نَهانا لِيَبْتَلِىَ شُكْرَنا،[١] فَخالَفْناعَنْ طَريقِ امْرِهِ،[٢] وَ رَكِبْنا مُتُونَ زَجْرِهِ، فَلَمْ يَبْتَدِرْنا[٣] بِعُقُوبَتِهِ وَ لَم يُعاجِلْنا بِنِقْمَتِهِ، بَلْ تَأّنانا بِرَحْمَتِهِ تَكَرُّماً،[٤] وَ انتَظَرَ مَراجَعَتَنا بِرأفَتِهِ حِلْماً.[٥] سپس بر پيروى از خويش، فرمان داد تا اطاعتِ ما را از خويش، بيازمايد. و از آنچه نبايد، ما را باز داشت تا در شكرگزارى، ما را مَحَك زَنَد؛ ولى ما از راه فرمانش بيرون رفتيم و بر [مركبهاى‌] نافرمانى‌اش بر نشستيم. با اين حال، به تنبيه و كيفرِ ما شتاب نكرد و در انتقام گرفتن از ما، عجله ننمود؛ بلكه به مقتضاى رحمت و بنده‌پرورى‌اش، با ما كريمانه مدارا كرد و از سر مهر و شفقت، بردبارانه، بازگشتِ ما از بيراهه را، به انتظار نشست.

اخْتَبَرَ اخْتباراً: او را آزمود.

اخْتَبَرَ الشّى‌ءَ: حقيقتِ آن چيز را دانست و آموخت.

[١] - وَ نَهانا لِيَبْتَلى‌ شُكْرَنا وَ هُوَ بِنا عالِمٌ قبْلَ الائتمارِ وَ الْانْزِجارِ

[٢] - فَخالَفْنا طَرِيقَ امْرِهِ

[٣] - فَلَمْ يُبادِرْنا بِعُقُوبَتِهِ

[٤] - بَلْ تَأنَّى بِرَحْمَةِ كَرَماً

[٥] - وَانْتَظَرَ فَياءنا بِرُفَتِهِ حِلْماً