معمای یک ازدواج - الشهرستاني، السيد علي - الصفحة ٤٥٤
وقوع این ازدواج باز میدارد ؛ زیرا اُمّ کلثوم که گفتهاند عُمَر با او زناشویی کرد ، در ولایتِ سعید بن عاص ، درگذشت و این شخص ، جدا از اُمّ کلثومی است که در ماجرای کربلا حضور یافت .
نیز با اُمّ کلثومی که عبدالملک بن مروان او و فرزندش را (از بیم آنکه هوای خلافت نکند) سم خوراند ، تفاوت دارد .
هشتم
در بحث فقهى ، به نقد رواياتى پرداختيم كه بر وقوع ازدواجِ عمر با اُمّ كلثوم در كتابهاى شيعه حكايت داشت و به چگونگى ورود اين اخبار به مصادر حديثى شيعه و از آنجا به فقه شيعه اشاره كرديم و حجيت و دلالت آنها را در فروع فقهى نمایان ساختیم .
نهم
در اثناى بحثهای تاریخی و فقهی ، تا حدّى ، بسيارى از جاها را كه با اين موضوع ارتباط داشت ، توضیح دادیم ؛ مانند : تشابه اسمى اُمّ كلثوم ، دختر جَرْوَل خُزاعى ـ زن عُمَر پيش از اسلام ـ همراه با آنچه درباره اُمّ كلثوم (دختر امام على ١) گفتهاند و امكانِ سوء استفاده گروه حاكم از اين تشابه اسمى (که در عمل صورت گرفت) لیكن اين پرسش بىپاسخ ماند كه : آيا زيد ، فرزند دخترى جَرْوَل بود يا نوه دخترى حضرت على ١ ؟ آیا کسی که سعید بن عاص بر وی نماز گزارد ، این بود یا آن ؟ آيا زيد در كودكى مُرد يا در نوجوانى و يا مَردى شد و از دنيا رفت ؟ و اَمثال آن .
در عين حال ، دلالت اين روايات را در بحث مورد نظر ، روشن ساختيم .
دهم
اعتقاد به وقوع اين ازدواج به تفکر شیعه صدمه نمیزند ، تنها به انديشه اهل سنت آسيب مىرساند ؛ زيرا نزد شيعه راهى براى توجيه آن هست ، ولی نزد اهل سنّت گريزى از آن نيست .