آیا وجدان بشری ـ امروزه ـ این کارها را از عُمَر می‌پذیرد یا به تأویل‌ها و توجیه‌هایی که در دفاع از او گفته‌اند ، تن می‌دهد یا اینکه آن‌ها را اغراق‌هایی از سوی پیروانش ـ درباره او ـ می‌شمارد ؟

در بسیاری از این ماجراها ، عُمَر از دیدگاه خود یا از تندی و خشونتش برمی‌گردد و از کسی که بر او ستم رفته است می‌خواهد که او را قصاص کند یا ببخشد .

اگر عُمَر ـ که بنابر فرض حاکم شرعی است ـ از باب انجام وظیفه و امر به معروف و نهی از منکر ، برای ادب و مصلحت ، کسی را بزند یا بر وی برآشوبد ، معذور می‌باشد و نباید از آن شخص ، بخشش بطلبد یا تقاضای قصاص کند .

هرگاه خشونت و درشت‌خویی ، باعث شود که انسان عفو بطلبد و معذرت بخواهد ، شایسته نیست که انسان (و به ویژه خلیفه مسلمانان) هر روز خطا کند ، سپس عذر بخواهد . این شیوه ، خدا پسندانه نیست و مسلمان آن را نمی‌پسندد .

اندکی بعد درخواهـیم یافت که تازیانه عُمَر در تحقق ازدواج او با کنیززاده علی علیه‌السلام (و نه دختر فاطمه علیها السلام) نقش داشت ؛ زیرا در الطبقات الکبرى پاسخ تند عُمَر را شاهدیم . هنگامی که امام علی علیه‌السلام گفت : اُمّ کلثوم کودک است . عُمَر بیان داشت : به خدا سوگند ، این سخن حقیقت ندارد ، لیکن می‌دانیم در دلت چه می‌گذرد .

در روایتِ دولابی در الذریة الطاهرة و محبّ طبری در ذخائر العقبی از ابن اسحاق روایت شده است که عُمَر گفت :

چنین نیست به خدا ، او نابالغ نمی‌باشد ، لیکن می‌خواهی مرا از این کار بازداری .[٣٦٧]

[٣٦٧]. الذریة الطاهرة: ١٥٧؛ ذخائر العقبی: ١٦٨.