معمای یک ازدواج - الشهرستاني، السيد علي - الصفحة ٤٢٤
شیخ محمّد تقی شوشتری
شوشتری ، مینگارد :
محقق راستين اين ازدواج را انكار نمىكند . اَخبار ما درباره زناشويى اُمّ كلثوم با عُمَر و عِدّه وى[٩٢٥] [پس از درگذشت او] متواتر است ، چه رسد به اخبار عامه و اتفاق سيرهنويسان .
زُراره و هِشام بن سالم ، آن را از امام صادق ١ روايت كردهاند و كُلَيْنى بابى را به همين عنوان منعقد مىسازد و از زُراره روايت مىكند كه [امام صادق ١ فرمود :[ در آن ازدواج ، ناموس ما ]اهل بيت] غصب شد .
و از هشام روايت شده كه امام صادق ١ فرمود : چون عُمَر اُمّ كلثوم را خواستگارى كرد ، اميرالمؤمنين ١ به او گفت : وى كودک است ! عُمَر با عباس ملاقات كرد و به او گفت : چه عیبی در من است ؟ آيا کم و کاستی دارم ؟ هان بدانيد ! والله زمزم را مىخشكانم و [٩٢٦]
اطلاقِ سخن مرحوم شوشترى ٥ دقیق نمیباشد ؛ زيرا اخبار ، آن چنان كه او مىگويد متواتر نيست ، نهايت اين است كه اَخبار مستفيضى وجود دارد .
همچنین اخبار اهل سنت اشاره دارد به اینکه وی دختر فاطمه علیها السلام بود ، در حالی که اخبار ما بر این امر دلالت ندارد ، بلکه با تحقیق ثابت میشود که تشابه در اسامی و کنیهها و انگیزههای سیاسی ، آنان را واداشت که از مرگ اُمّ کلثوم (دختر جَرْوَل) و فرزندش زید بن عُمَر ، برای قول به وجود فرزندی برای عُمَر از اُمّ کلثوم (دختر علی علیهالسلام) بهره ببرند .
[٩٢٥]. مقصود عده وفات است ، كه براساس نصّ قرآن ، زن پس از مرگ شوهر بايد چهار ماه و ده روز ، عده نگه دارد (م).
[٩٢٦]. قاموس الرجال ١٢: ٢١٦.