معمای یک ازدواج - الشهرستاني، السيد علي - الصفحة ٩١
سال هشتاد و چهار یا هشتاد و پنج ، در ٨٠ سالگی) و قول نخست به نظرم اَولی است و بیشتر عالمان بر همین باورند که وی در سال هشتاد درگذشت و اَبانِ عثمان (که در آن زمان اَمیر مدینه بود) بر وی نماز گزارد .[١٩٥]
بدین معناست که اُمّ کلثوم دهها سال پس از نماز سعید بن عاص بر او ، زنده ماند . به راستی که این سخن داستان خندهداری است .
آری ، یکی از مورّخان میخواهد این تناقضها را تصحیح کند و این اشکال را حل نماید . میگوید : عبدالله بن جعفر ، زینب را طلاق داد سپس با خواهرش اُمّ کلثوم (دختر کنیز یا دختر فاطمه علیها السلام) ازدواج کرد .[١٩٦]
این سخن را نمیتوان راست انگاشت ؛ زیرا طلاق ، بیشتر به خاطر وجود عیبی در همسر یا عدم سازگاری میانِ آن دو ، پدید میآید . طلاق زینب (بانوی فرزانه هاشمیان) به خاطر جایگاه اجتماعی و معنوی که داشت ، تصوُّر ناشدنی است و نیز بدان جهت که طلاق نزد خدا از نـفرتآمیـزترین چیزهاست و عرش خدا از آن میلرزد .
چرا عبدالله بن جعفر ، دختر عمویش را طلاق دهد ؟ آیا به خاطر وجود نقصی در اوست یا عدم تفاهم (و همدلی) میان آن دو یا برای آنکه زن دیگری بگیرد ؟
اینکـه وی ، هَـوُو بر سر زینب بیاورد ، از طلاق وی به عقل نزدیکتر مینماید ؛ زیرا رسم قبیلهای ، طلاق میان عموزادگان را برنمیتافت ، هر چند حلال باشد و به ویژه ، با وجود عموی جعفر [علی علیهالسلام] و پسر عموهایش دو نوه پیامبر صلیاللهعلیهوآلهوسلم حسن و حسین ٣ -
دکتر عایشه بنت شاطئ به این اشکال روی میآورد و میکوشد آن را حل
[١٩٥]. الإستیعاب ٣: ٨٨١؛ اُسد الغابه ٣: ١٣٥.
[١٩٦]. جمهرة اَنساب العرب: ٣٨؛ اَنساب الأشراف ١: ٤٠٢.