— چگونه عُمَر اين مبلغ زياد را به عنوان مَهْر پرداخت و گفت : «اين مال فراوان را براى گرامى داشت اينكه داماد على شدم ، دادم»[٩٦٨] همو كه زنان را تهديد می‌كرد كه هركس بر مهرالسُنّه بيفزايد ، مازاد آن را در بيت المال ضبط مى‌كند . زنى با اين سخن خداى متعال بر او اعتراض كرد كه مى‌فرمايد : ﴿وَآتَيْتُمْ إِحْدَاهُنَّ قِنْطَاراً فَلاَ تَأْخُذُوا مِنْهُ شَيْئاً أَتَأْخُذُونَهُ بُهْتَاناً وَإِثْماً مُبِيناً﴾ [٩٦٩] (اگر به يكى از زنان پوست گاوى آكنده از طلا داديد چيزى از او نستانيد ، آيا به بهتان و گناه آن را بازپس مى‌گيريد) [٩٧٠] عُمَر سخن آن زن را پذيرفت و گفت : «كلُّ النّاس أَفْقَه مِن عُمَر حتّى رَبّاتِ الحِجال» (همه مردم از عُمَر فقيه‌تر و آگاه‌ترند حتى دختران در سراپرده‌ها) آیا در شگفت نمی‌شوید از پیشوایی که به خطا می‌رود و زنی که درست می‌گوید ؟! وی در دانایی با پیشوایتان مسابقه داد و بر او پیشی گرفت .[٩٧١]

آیا این تعلیل عُمَر را می‌توان پذیرفت ؟

در كتاب السرائر آمده است :

عُمَر دو روز پيش از آنكه اُمّ كلثوم را خواستگارى كند ، خطبه خواند و گفت :

[٩٦٦]. سير أعلام النبلاء ٣: ٥٠١؛ طبقات ابن سعد ٨: ٤٦٤؛ تاریخ دمشق ١٩: ٤٨٦؛ انساب الأشراف ٢: ٤١٠؛ عمدة القاری ٢٠: ١٣٧؛ الإصابه ٨: ٢٩٣ ، حدیث ١٢٢٣٣؛ کنز العمال ١٣: ٢٦٩ ، حدیث ٣٧٥٩١.

[٩٦٧]. اَنساب الأشراف ٢: ٤١٠.

[٩٦٨]. التراتيب الإدارية ٢: ٤٠٥.

[٩٦٩]. سوره نساء (٤) آيه ٢٠.

[٩٧٠]. مصنف عبدالرّزاق ٦: ١٨٠ ، حدیث ١٠٤٢٠؛ المطالب العالیة ٨: ٩٤ ، حدیث ١٥٦٦؛ مجمع الزوائد ٤: ٢٨٤.

[٩٧١]. شرح نهج البلاغه ١: ١٨٢؛ نگاه كنيد به ، كنز العمال ١٦: ٥٣٤ ـ ٥٤٢.