معمای یک ازدواج - الشهرستاني، السيد علي - الصفحة ١٠٢
گره گشایی با استفاده از زینب نامها
درست است که علی علیهالسلام از فاطمه علیها السلام دارای دو دختر به اسم «زینب» شد که زینب دوم به «اُمّ کلثوم کبرا» کنیت یافت ، لیکن چگونه میتوان میانِ این قول و اقوالِ دیگری که درباره این دو بانو نقل شده است ، جمع کرد ؛ گاه میبینیم اُمّ کلثوم (دختر علی) در کربلا وجود دارد ، و گاه میبینیم در حدود سال پنجاه و چهار هجری از دنیا میرود ، و گاه میبینیم وی از خواهرش ، زینب (عقیله هاشمیان) بزرگتر است ، و گاه او را از خواهرش کوچکتر مییابیم که تا سال ١٣٠ هجری ، زیست .
اگر همه اینها به یک شخص رهنموناند ، چگونه میتوان میان این اقوال ، جمع کرد ؟!
چگونه میتوان از پرسشهای دیگری که آوردیم و اندکی بعد مطرح میسازیم پاسخ داد با اینکه علی علیهالسلام از زنان دیگری دختران دیگری داشت که به طور مشخص «زینب صغرا» و «اُمّ کلثوم» نامیده شدهاند .
پرسش ما این است :
آیا وجود دو یا سه دختر برای علی که «زینب» نامیده میشدند و به «اُمّ کلثوم» کنیت یافتند ، صحیح است ؟
و اگر این مطلب راست و درست باشد ، چگونه در ازدواج عُمَر با اُمّ کلثوم ، میتوان قطع یافت که وی دختر فاطمه بود و نه شخص دیگر ؟
آری ، میتوانیم میان این اقوال جمع کنیم و زینب صغرا (دختر فاطمه) را «زینب وُسطی» بنامیم ؛ زیرا زینب کوچکتر از وی از زنانِ دیگر امام علی علیهالسلام وجود دارد .
همچنین میتوانیم او را «زینب کبرا» بنامیم ؛ زیرا از خواهر کنیززادهاش بزرگتر بود . این کار ، به خاطر گران قدری آن بانوست و اینکه وی ، دختر دومِ فاطمه علیها السلام میباشد .
در نتیجه ، زینب ، دختر فاطمه (که به اُمّ کلثوم کنیت یافت) از زینب (عقیله هاشمیان) کوچکتر میباشد و نسبت به خواهر کنیز زادهاش زینب کبراست .