تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٦٨ - مختار مصنف عليه الرحمه در ارتباط با احتمالات واقع در حديث شريف

جمله را در صيغه آورده و مثلا بگويد:

بعتك بده يازده.

يا بگويد:

بعتك بده دوازده.

طبق آنچه برخى از شرّاح از ظاهر اينحديث استفاده كرده‌اند معناى آن اينستكه:

اينگونه از سخن گفتن و معامله كردن در مقام مقاوله و گفتگوهائى كه پيش از عقد صورت مى‌گيرد مكروه نبوده بلكه در حين عقد اگر چنين نمايند مرتكب كراهت شده‌اند.

و در صحيحه ابن سنان آمده است:

اشكالى ندارد بكسى متاعى را بفروشى كه نزدت نيست، ابتداء با وى معامله كرده پس از آن متاع را براى او طبق طلب و خواسته‌اش ابتياع كرده، باين نحو كه متاع را با خوانده شدن ايجاب براى خود خريده و سپس بوى بفروشى.

شرح مطلوب‌

قوله: رواية يحيى بن الحجّاج: اين روايت را مرحوم صاحب وسائل در ج (١٢) ص (٣٧٨) باين شرح نقل فرموده:

حسين بن سعيد از محمّد بن عيسى، از يحيى بن حجّاج قال:

سئلت ابا عبد اللّه عليه السّلام عن رجل الخ.

قوله: ليس مجرّد اعطاء العين للمشترى: چنانچه در معاطات اينطور است.

قوله: و يشعر به ايضا: ضمير در « به » به حكم مذكور يعنى عدم لزوم معاطات راجع است.

قوله: رواية العلاء الخ: اين روايت را مرحوم صاحب وسائل در ج (١٢) ص (٣٨٦) باين شرح نقل فرموده:

حسين بن محمّد از صفوان، از فضاله، از علاء قال:

قلت لابى عبد اللّه عليه السّلام الخ.