دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١١١ - ٩/ ٦ ابو قيس اودى
٩/ ٥
ابو الفرج اصفهانى[١]
٣٩٥٤. مقاتل الطالبيّين: در آغاز، مقدارى از اخبار وى را به قدر كفايت آورديم؛ و گرنه، فضايل وى بيش از آن است كه بتوان شِمُرد و در اين نوع كتابها جايى براى نقل كمِ آنها هم نيست، چه رسد به آوردن اخبار زياد كه ما را از شرط اختصارى كه كرده بوديم، خارج مىكند و تنها براى آن دسته از مردم كه نزدشان ياد او فراموش شده و يا فضايل وى در بين آنان گسترش نيافته است، آگاهى مىدهيم.
امير مؤمنان، به اجماعِ مخالفان و پيروان، دشمنان و دوستداران، به خاطر فضايل مشهور وى در بينِ عامّه و نه آنچه كه در بينِ خواص، مكتوب است، كه جاى سرپوش گذاشتن و بى اعتنايى كردن ندارد، به گونهاى است كه ما را از سخن گفتن و استشهاد به روايات، بى نياز مىكند.
٩/ ٦
ابو قيس اوْدى[٢]
٣٩٥٥. الاستيعاب به نقل از ابو قيس اوْدى: مردم را سه گونه يافتم: دينداران كه دوستدار
[١] ابو الفرج على بن حسين بن محمّد قرشى اموى اصفهانى، مؤلف كتاب الأغانى است و آثار بسيارى از او به جاى مانده است، از جمله مقاتل الطالبيين و كتاب أيّام العرب در پنج بخش و الأخبار والنوادر و جمهرة أنساب العرب و مجمع الأخبار و الآثار و الغنم. گفته شده: شگفت آن كه وى از بنى اميّه و دوستدار على بن ابى طالب است. او در سال ٢٨٤ ق، به دنيا آمد و در ذى حجّه سال ٣٥٦ در ٧٢ سالگى درگذشت( ر. ك: سير أعلام النبلاء: ج ١٦ ص ٢٠١ ش ١٤٠، مقاتل الطالبيين: ص ٥).
[٢] عبد الرحمن بن شروان، ابو قبيس اودى كوفى، كه ابن حبّان، وى را از جمله موثّقان آورده است و ابن ابى عاصم گفته: او در سال ١٤٠ ق، درگذشته است( ر. ك: تهذيب التهذيب: ج ٣ ص ٣٢٩ ش ٤٤٥٣).