دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٥٧ - ٩/ ١٨ مأمون عباسى

نيست». و اگر از سوى خداوند بود، پس خداوند متعال به پيامبرش فرمان داده كه از بين فرزندان مردم، على ٧ را دعوت كند و او را بر ديگران برگزيند و فراخواندن آن حضرت، دليل بر اعتماد و علم او بود كه از سوى خداوند متعال، تأييد شده بود.

دليل ديگر! از [خداوند] حكيم به من خبر دهيد كه آيا بر وى رواست كه بندگانش را به آنچه طاقت ندارند، فرمان دهد؟ اگر بگوييد: «آرى» كه كفر ورزيده‌ايد، و اگر بگوييد: «نه»، پس چگونه رواست كه پيامبرش فرمان به دعوتى بدهد كه به خاطر كمىِ سن [على‌] و ناتوانى از پذيرش، پذيرش آن ممكن نباشد؟

دليل ديگر! آيا ديده‌ايد كه پيامبر ٦ يكى از فرزندان خاندان خود و يا ديگران را فراخوانَد تا آنان، براى على الگو باشند؟ اگر مى‌پنداريد كه جز او را فرا نخوانده است، پس اين‌فضيلتى براى‌على نسبت به‌همه فرزندان‌مردم است.

آن‌گاه گفت: پس از سبقت در ايمان آوردن، كدام عمل برترينِ اعمال است؟

گفتند: جهاد در راه خدا.

گفت: آيا در بين [آن‌] ده نفر، كسى را پيدا مى‌كنيد كه در همه جنگ‌هاى پيامبر ٦، چون على نقش داشته باشد؟ در جريان جنگ بدر، از مشركان، شصت و اندى مرد كشته شد كه على بيست و اندى را كشت و ديگر مردم، چهل تن ديگر را.

يكى از آنان گفت: ابو بكر با پيامبر ٦ در سايبان بودند و جنگ را اداره مى‌كردند.

مأمون گفت: چيز شگفتى گفتى! آيا بدون پيامبر ٦ جنگ را اداره مى‌كرد و يا با او به طور مشترك، كار را انجام مى‌دادند و يا به خاطر نيازمندى پيامبر ٦ به نظر و رأى ابو بكر بود؟ كدام‌يك از اين سه وجه را دوست دارى بگويى؟

گفت: به خدا پناه مى‌برم از اين كه بپندارم كه او به تنهايى و بدون پيامبر ٦ [جنگ را] اداره مى‌كرد و يا با او مشاركت داشت و يا پيامبر ٦ به او نيازمند بود.

گفت: بنا بر اين، در سايبان بودن، چه فضيلتى است؟ اگر تخلّف از جنگ براى‌