سرّ سلوک (ترجمه و شرح رسالة الولاية میرزا احمد آشتیانی) - رودگر، محمد جواد - الصفحة ١١٠ - «مراقبه»

«روح» يا باطن سوم از بطون سبعه (نفس، عقل، روح، سرّ، خفى، اخفى، مقام تجلى ذاتى كه ناظر به احديت وجود است) مى‌باشد يعنى سالك در اين موطن با حضور حق آرامش مى‌گيرد. در اين حالت هرچند كثرت حضور دارد اما بذر مشاهدات، وحدت حق را به نگاه عارف در مى‌آورد.[١] يا «مقام احسان كه اول مراتب كمال» است.[٢] يا مقام احسان عبادت براساس شهودى است چه اين‌كه پيامبر ٦ به ابوذر درواقع فرمود: «تو يا شاهدى يا مشهودى و در هر دو حال اهل شهودى زيرا يا شاهدى كه مشاهده مى‌كنى، كه در اين صورت شاهد بودنت، مشهود توست يا شاهدى كه مشهودى كه در اين حال مشهود بودنت، مشهود توست و اين هم يك نحو شهود است.»[٣]

مراقبت كه به معناى «اين است كه انسان كاملا «رقيب» باشد «رقيب» يعنى كسى كه «رقبه» (گردن) مى‌كشد تا اوضاع را زيرنظر داشته باشد. انسان بايد رقيب و مراقب خود باشد و بر اعمال خود، اشراف داشته باشد كه چه مى‌كند.[٤]

و اين مراقبت بايد در سه حوزه «عمل» محقق شود:

١- مراقبت قبل از عمل.

٢- مراقبت حين عمل.

٣- مراقبت پس از عمل‌

و به تعبير بزرگى مراقبت پس از «عمل» سخت‌تر از مراقبت حين عمل است.[٥]

[١] - تجربه دينى و مكاشفه عرفانى ص ٣٠١- ٣٠٠، عد تقى فعالى- تهران، چاپ اول، پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامى.

[٢] - شرح مقدمه قيصرى، ص ٨٧٦، سيد جلال الدين آشتيانى.

[٣] - ولايت در قرآن، ص ١٣١، آية الله جوادى آملى، چاپ چهارم سال ٧٥، مركز نشر فرهنگى رجاء.

[٤] - تفسير موضوعى قرآن مجيد، ج ١١، ص ١٩٥، چاپ سوم سال ٧٩، نشر اسراء، استاد جواد آملى.

[٥] - چهل حديث، ص ٣٣٠- ٣٢٩، حضرت امام خمينى، چاپ چهارم، سال ٧٣- مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خمينى( ره).