سرّ سلوک (ترجمه و شرح رسالة الولاية میرزا احمد آشتیانی) - رودگر، محمد جواد - الصفحة ٢١٧ - اوصاف سالكان الهى

اكبر است ممكن خواهد بود.

ج. رياضت معقول و معتدل حتى دق جليله و لطف غليظه كه اين حقايق با رياضت نفس و ممارست درونى و مجاهده و تحمل مصائب سير و سلوكى ممكن خواهد بود به‌گونه‌اى كه خشوع قلبى در برابر احكام نورانى اسلام پيدا نمايد. به‌هرحال با جد و جهد و همت بلند و استوارى در راهروى و خون‌جگر خوردن‌ها و عقبات طى كردن‌ها راه هموار مى‌شود و لاغير.

د. نورانيت درون يعنى در اثر معرفت نفس و مراقبت نفس و تزكيه درونى و حيات عقلى به روشنايى باطنى مى‌رسد و در درونش نورى مى‌درخشد تا راه‌ها را بشناسد و به سلوك از براى شهود بپردازد كه‌ وَ جَعَلْنا لَهُ نُوراً يَمْشِي بِهِ فِي النَّاسِ‌[١].

ه. سلوك تدريجى و مرحله به مرحله يعنى تهذيب و تطهيير دل و تمرين درونى و باطنى توأم با تحمل رياضت‌ها به صورت گام‌به‌گام و متدرجا مى‌تواند او را از منزلى به منزل ديگر بالا برد و سير صعودى از كثرت به وحدت و از عالم اعتبار به عالم حقيقت داشته باشد و حجب از ملك تا ملكوت را بردارد و سراچه آفاق را پشت سر گذارد و از درگاه به بارگاه بار يابد و به باب السلام و دار اللقاء راه پيدا نمايد و همه اين طى طريق‌ها و سلوك‌ها به خاطر بكارگيرى قلبش و تحصيل رضايت الهى و تحمل مصائب و متاعب راه بود كه راه‌شناسى و راه‌پوئى و راهنماطلبى و اطاعت‌پذيرى داشته تا به حقائق عالم واقف و به نزد حقيقة الحقائق وقوف يابد.

پس چه دلنشين و زيبا حضرت اوصاف اولياء اللّه را بيان و در واقع مقامات و احوال آنها را در اين عبارات مشخص نموده است.

امام على ٧ در شرح و تبيين آيه‌ رِجالٌ لا تُلْهِيهِمْ تِجارَةٌ وَ لا بَيْعٌ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ ...[٢] چه فراگير و همه‌سو نگرانه به اولياء اللّه نگاه مى‌افكند و عارفان كامل و در نتيجه‌

[١] - انعام، ١٢٢.

[٢] - نور، ٣٧.