رهاورد خرد، ترجمه تحف العقول - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٤٣٧ - از سخنان آن حضرت
گفتند: اى ابا الحسن از كجا مىگويى؟
(امام) ٧ فرمود: از گفته خدا: لَقَدْ أَرْسَلْنا نُوحاً وَ إِبْراهِيمَ وَ جَعَلْنا فِي ذُرِّيَّتِهِمَا النُّبُوَّةَ وَ الْكِتابَ فَمِنْهُمْ مُهْتَدٍ وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ فاسِقُونَ- و به راستى نوح و ابراهيم را به رسالت فرستاديم و در زاد و رود آن دو نبوّت و كتاب آسمانى را قرار داديم، آنگاه بعضى از آنان ره يافته و بسيارى از آنان نافرمانند.[١]» پس نبوّت و كتاب در ره يافتگان نهاده شد نه در فاسقان، آيا ندانيد كه نوح از پروردگارش درخواست كرد؟ فَقالَ رَبِّ إِنَّ ابْنِي مِنْ أَهْلِي وَ إِنَّ وَعْدَكَ الْحَقُ- پس گفت: پروردگارا پسرم از خانواده من است البته وعده تو نيز راست و درست است»[٢] و اين از آن رو بود كه خدا به وى وعده فرموده بود كه او را با خانوادهاش نجات دهد، و پروردگارش تبارك و تعالى به او فرمود:
إِنَّهُ لَيْسَ مِنْ أَهْلِكَ إِنَّهُ عَمَلٌ غَيْرُ صالِحٍ فَلا تَسْئَلْنِ ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنِّي أَعِظُكَ أَنْ تَكُونَ مِنَ الْجاهِلِينَ- او (در حقيقت) از خانواده تو نيست زيرا او را عملى بسيار ناشايسته است پس از من چيزى مخواه كه به (حقيقت) آن آگاهى ندارى، من ترا پند مىدهم كه مبادا از نادانان باشى»[٣] (١) مأمون گفت: آيا خداوند خاندان (عترت) را بر ديگر مردم برترى داده است[٤]؟
(امام) رضا ٧ فرمود: به راستى، خداوند چيره دست با جبروت، خاندان عترت (و طهارت) را در (آيات) محكمات كتاب خود برترى داده است.[٥] مأمون گفت: اين در كجاى كتاب خداست؟ (امام) رضا ٧ گفت: در فرموده خداى تعالى كه: إِنَّ اللَّهَ اصْطَفى آدَمَ وَ نُوحاً وَ آلَ إِبْراهِيمَ وَ آلَ عِمْرانَ عَلَى الْعالَمِينَ ذُرِّيَّةً بَعْضُها مِنْ بَعْضٍ- به راستى خداوند آدم و نوح و آل ابراهيم و آل عمران را بر جهانيان برگزيد اينان بعضى زاد و رود بعضى ديگر هستند ...»[٦] و نيز در جاى ديگر فرمود: أَمْ يَحْسُدُونَ النَّاسَ عَلى ما آتاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ فَقَدْ آتَيْنا آلَ إِبْراهِيمَ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ وَ آتَيْناهُمْ مُلْكاً عَظِيماً- يا مگر به خاطر آنچه خداوند از لطف خويش (به بعضى از) مردمان بخشيده به آنان رشك مىبرند؟ ما به خاندان ابراهيم كتاب آسمانى و نبوّت دادهايم و به آنان فرمانروايى بزرگى بخشيدهايم»[٧]. آنگاه
[١] الحديد، ٢٦
[٢] هود، ٤٥
[٣] هود، ٤٦
[٤] در العيون اضافه دارد[ ... في محكم كتابه- در آيات محكم كتابش]( و با توجه به پاسخ امام ٧ بدين پرسش كه مىفرمايد:« در آيات محكمات كتاب خود» اين اضافات كه در العيون آمده بر ضبط متن كه فاقد آن است رجحان دارد.- م.)
[٥] در العيون[ انّ اللَّه عزّ و جلّ قد ابان فضل العترة- به راستى خداى عزّ و جلّ برترى و فضل اين عترت را آشكارا بيان فرموده] آمده است.
[٦] آل عمران، ٣٣ و ٣٤
[٧] النساء، ٥٤( در اين استدلالات برهانى به اين آيه دو بار استناد شده، اينجا كه بار اوّل است از جهت اختصاص« كتاب و حكمت» به آل ابراهيم مورد استناد امام ٧ قرار گرفته است.- م.)