رهاورد خرد، ترجمه تحف العقول - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٢١ - سفارش آن حضرت به امير مؤمنان
بخشش، منت نهادن[١] و آسيب دليرى، گردنكشى و آسيب زيبايى، باليدن به خود، و آسيب تبارمندى، فخر فروشى است[٢].
(١) اى على، هماره راستى پيشه كن و هرگز دروغى بر زبان مران و هرگز بر خيانتى دليرى مكن و همواره از خدا بترس چنان كه گويى او را مىبينى و مال و جانت را براى دينت نثار كن و هماره با اخلاق خوش باش و آن را بكار دار و از خويهاى بد بپرهيز و از آن كناره كن.
(٢) اى على، محبوبترين كارها نزد خداوند سه ويژگى (به آدمى مىبخشد): آن كس كه آنچه خدا بر او واجب كرده انجام دهد، از پرستندهترين مردم (گردد) و آن كس كه از آنچه خدا حرام كرده بپرهيزد، پارساترين آفريدگان شود، و آن كس كه بدان چه خدايش روزى داده بسنده كند، از توانگرترين مردمان (باشد).
(٣) اى على، سه چيز از (نشانههاى) اخلاق نيك است: با كسى كه از تو گسسته بپيوندى و به كسى كه از تو دريغ ورزيده بخشش كنى، و كسى را كه بر تو ستم رانده ببخشايى.
(٤) اى على، سه چيز نجات بخش است: اين كه زبانت را نگهدارى و بر گناهت گريان شوى، و در خانهات گشايش فرا آورى.
(٥) اى على، سرآمد كردارها سه ويژگى باشد: از جانب خود به مردم حق بدهى و براى خدا با برادرت برابر شوى، و در همه حال خدا را بياد دارى.
(٦) اى على، سه چيز از آراستگيهاى[٣] الهى است: مردى كه به خاطر خدا از برادر مؤمنش ديدار كند (گويى) به ديدار خدا رفته و بر خداست كه ديداركننده خود را گرامى دارد و هر چه درخواست كند به او بدهد. مردى كه نماز گزارد و در تعقيب آن تا نماز ديگر بماند، كه ميهمان خداست و بر خداست كه ميهمانش را گرامى دارد. و آن كه به حج رود يا عمره گزارد، كه وارد شده بر خداست و خدا را بايسته است كه وارد شده بر خويش را گرامى دارد.
(٧) اى على، سه چيز را پاداش به (هر دو جهان) دنيا و آخرت باشد: حج نيازمندى را ببرد و صدقه بلا را بگرداند، و صله رحم عمر را بيفزايد.
(٨) اى على، سه چيز است كه تا در كسى سرشته نباشد كردارى از او راست نيايد: پرهيزى كه او را از نافرمانى خداى عزّ و جلّ باز دارد، دانشى كه او را (از گزند) نادانى نادان برهاند، و خردى كه بدان با مردم سازگارى كند.
(٩) اى على، سه كس روز رستاخيز به زير سايه عرش درآيند: مردى كه آنچه براى خود مىخواهد
[١] المحاسن اضافه دارد« و آفة الظّرف الصّلف و آسيب ظرفيّت داشتن چاپلوسى است.»
[٢] المحاسن افزون بر اين دارد:[ يا على انك لا تزال بخير ما حفظت وصيتى، انت مع الحق و الحق معك اى على تو مادام كه سفارش مرا بكار بندى به خير و امان هستى، تو با حقّى و حق با توست.]
[٣] در پارهاى نسخهها به جاى« من حلل الله»« من خلل الله از خويهاى خدايى» آمده است.