رهاورد خرد، ترجمه تحف العقول - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ١٦٦ - خلاصه سفارش امام
شمارى (و احترامگزارى) و در مجالسشان شاهد مناظرى باشى كه خدا را بر تو خشمگين سازد و اگر به حضور در مجالسشان ناچار شدى پيوسته بر ذكر خدا باش و به او توكّل كن و از گزندشان به خدا پناه بر و چشم از آنان برگير و بر زمين افكن و به دل كردار آنان را بد شمار و چنان «سبحان الله» گوى كه آوايت را به گوششان برسانى زيرا تو بدين وسيله (به تأييد الهى) تأييد شوى و از گزندشان برهى.
(١) اى كميل به راستى خوشايندترين چيزى كه بندگان، پس از اقرار به (وحدانيّت) خدا و (حقانيّت) اولياء او به درگاهش نمونه آرند، آبرو دارى و بردبارى و شكيبايى است.
(٢) اى كميل تنگدستى خود را به مردم منما و براى رضاى خدا با عزّت و پرده پوشى بر آن بشكيب.
(٣) اى كميل پروايى نيست كه رازت را به برادرت بازگويى، (امّا) برادرت كيست؟ برادرت آن كس است كه در سختى تو را به حال خود نگذارد و در (كشاكش) جرم (و گرفتارى) از تو كناره نگيرد و تو را وانگذارد تا اينكه (ناگزير شوى) از او در خواستى كنى و در كارت تنهايت رها نكند تا تو به او اعلام (نياز) كنى. و اگر (چنين برادرى) گرايش به گمراهى دارد و تو را نيز بدان مىخواند او را اصلاح كن.
(٤) اى كميل مؤمنان برادرند و به ديده هر برادرى چيزى از برادرش گرامىتر نباشد.
(٥) اى كميل اگر برادرت را دوست ندارى (و شرط دوستى و ايثار با او به جاى نيارى) برادرش نباشى زيرا مؤمن (و برادر ايمانى ما) كسى است كه سخن ما را بگويد (و به عقيده ما معتقد باشد) پس هر كه تخلف ورزد (و از همعقيدهگى و دوستى حقيقى با ما واماند) در باره ما مقصّر است و هر كه در باره ما مقصّر است با ما نيست و هر كه با ما نباشد در پايينترين مرتبه دوزخ جا دارد.
(٦) اى كميل هر كه درد (ولايت ما) را در سينه دارد[١] از آن دم زند. پس هر كس كه از ما دم زد (و درد محبت ما را به تو باز گفت) و فرمانت داد كه آن را پوشيده دارى مبادا (بر نااهل) آشكارش سازى كه افشاى آن توبه بردار نيست و چون توبه (در اين مورد پذيرفته) نيست سرانجام كار با لهيب آتش باشد.
(٧) اى كميل افشاى راز آل محمّد [صلوات اللَّه و سلامه عليهم] پذيرفته نيست و از كسى تحمّل نمىشود. آنچه را با تو (به راز) گويند جز با مؤمن موقن[٢] (كه ايمانش به حدّ يقين رسيده) مگوى.
[١] در متن:« مصدور- سينه ريش» آمده و مراد آن است كه هر كه سينهاش سرشار از محبّت و دلش در گرو كار ما باشد نمىتواند از جوشيدن سينه مالامال از محبّت و اسرار خود جلوگيرى و تقيّه دائم كند و آن را ابراز ندارد، و در پارهاى نسخهها[ مصدود- منع شد] آمده است( و مراد كسى است كه از اظهار عقيده منع شده و به اصطلاح امروز گرفتار سانسور عقيده باشد.- م.)، پس اگر عقيدهاش را ابزار كرد شنونده مؤمن مأمور و موظّف است كه آن را پوشيده و پنهان نگهدارد.
[٢] در متن:« مؤمنا موقنا» و در پارهاى نسخهها[ مؤمنا موفّقا- مؤمن با توفيق] و در پارهاى ديگر[ مؤمنا موقفا- مؤمن دل آگاه گام استوار] و در بشارة المصطفى نيز به همين وجه اخير آمده است.