رهاورد خرد، ترجمه تحف العقول - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ١٢٣ - آموزشهاى امام
كُنَّا لَهُ مُقْرِنِينَ وَ إِنَّا إِلى رَبِّنا لَمُنْقَلِبُونَ- پاكا كسى كه اين را رام ما ساخت و ما را بر آن توانا نبوديم و ما به [درگاه] پروردگارمان روى مىآوريم.»[١] (١) چون يكى از شما به سفر رود بايد بگويد: «اللّهم انت الصّاحب في السّفر و الحامل الظّهر و الخليفة في الاهل و المال و الولد- بار الها، تويى رفيق راه و پشتيبان و جايگزين خانواده و دارايى و فرزند» (٢) و چون به منزلى درآيد گويد: «اللّهمّ انزلنا منزلا مباركا و انت خير المنزلين»- بار الها، ما را در منزلى فرخنده فرود آر كه تو بهترين ميزبانانى ...».[٢] (٣) و چون براى كارى به بازارها رويد بگوييد: «اشهد ان لا اله الّا اللَّه وحده لا شريك له و انّ محمدا عبده و رسوله ٦، اللّهمّ انّى أعوذ بك من صفقة خاسرة و يمين فاجرة و أعوذ بك من بوار الايّم- گواهى مىدهم كه خدايى جز خداوند نيست، يكتاست و او را شريكى نباشد و گواهى مىدهم كه محمّد بنده و فرستاده اوست، صلوات خدا بر او و خاندانش باد، بار الها، من از سوداى زيانبخش و سوگند دروغ تو را پناه گيرم و (نيز) از كسادى ريشه خشكان (و زندگى برانداز) به تو پناه برم».[٣] (٤) كسى كه پس از عصر در انتظار وقت نماز (مغرب) نشيند (چون) زيارتكننده خداست و بر خداوند عزّ و جلّ است كه زائر خود را گرامى دارد و هر چه درخواست كند به او به بدهد. (٥) حجگزار و عمرهگزار مهمان سررسيده خدايند و بر خداوند است كه مهمان خود را گرامى دارد و او را غريق آمرزش كند. (٦) هر كس به كودكى كه عقل (و تمييز) ندارد، مستى آورى بنوشاند خدايش در لجن زار دوزخ زندانى كند تا بر آنچه كرده عذرى آورد. (٧) صدقه سپرى بزرگ و پرده محافظ مؤمن در برابر دوزخ است (و حتى) براى كافر (نيز) موجب نگهدارى مال است و به او زود عوض داده شود و بيمارى را از تنش دور سازد (ولى) او را در آخرت بهرهاى نباشد. (٨) با زبان است كه دوزخيان سرنگون شوند و هم با زبان است كه خفتگان در گور شايسته نور شوند، پس زبانهايتان را نگهداريد و آنها را به ذكر خدا مشغول داريد. (٩) هر كه صورتگرى كند روز قيامت مسئول آن صورتهاست. (١٠) هر گاه (كسى) خاشاكى از (چشم يا جام و ظرف) شما بر گرفت بايد به او بگوييد: خداوند از تو نيز هر چه را خوش ندارى بزدايد. (١١) هر گاه يكى از شما از گرمابه به درآمد و برادرش به او گفت: حمّامت خوش، بايد پاسخ گويد: خدا خاطرت را خوش دارد و اگر به او گفت: خدايت به سلامت زنده دارد، بايد در جواب گويد: خدا تو را به سلامت زنده دارد و به سراى جاويد رساند. (١٢) درخواست كردن پس از ستايش باشد، (نخست) خدا را سپاس گوييد و سپس نيازهاى خود را از او بخواهيد (حتما) پيش از (عرض) درخواست او را بستاييد. (١٣) اى خواهشمند! آنچه نمىشود و حلال نباشد (به دعا) مخواه.
[١] الزخرف، ١٣- ١٤
[٢] به تقريبى مأخوذ است از آيه شريفه ٢٩ سوره مباركه المؤمنون.
[٣]( در متن« بوار الايّم» آمده كه« بوار» كسادى است و« ايّم» زن بىشوهر باشد كه كنايه از بىفرزندى و عقيمى و كور اجاقى است و در اينجا به خشكاندن ريشه و زندگى براندازى كه با« كسادى» مناسبتر است ترجمه شد.- م.) و در پارهاى نسخهها« بواء الاثم- كيفر گناه» آمده كه پيداست تصحيف شده است.