(١) صلوات فرستادن بر پيامبر ٦ در همه جا بايد، هنگام وزش بادها و عطسه و جز آن، و دوستدارى دوستان خدا و دوستدارانشان و دشمنى با دشمنانش و بيزارى از آنها و پيشوايانشان‌[١] (تولّا و تبرّا).

(٢) و نيك‌رفتارى با پدر و مادر، گر چه مشرك باشند، (در شركشان) از آنها فرمان مبر[٢] (ولى) در دنيا با ايشان به خوبى همزيستى كن زيرا خداوند مى‌فرمايد: ... اشْكُرْ لِي وَ لِوالِدَيْكَ إِلَيَّ الْمَصِيرُ وَ إِنْ جاهَداكَ عَلى‌ أَنْ تُشْرِكَ بِي ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ فَلا تُطِعْهُما- ... براى من و پدر و مادرت سپاس بگزار كه سير و سرانجام به سوى من است و اگر تو را وادارند چيزى را كه بدان علم ندارى شريك من گردانى از آن دو فرمان مبر ...»[٣]. (٣) امير مؤمنان ٧ فرمود:

« (والدين مشرك) براى آنان (يعنى براى فرزندان مسلمان خود) روزه نگرفتند و نماز نخواندند ولى آنان را به نافرمانى خدا دستور دادند و (فرزندان) از آنها اطاعت كردند، سپس فرمود: شنيدم پيامبر خدا ٦ مى‌فرمود: هر كه بر خلاف فرمانبردارى از خداى عزّ و جلّ از آفريده‌اى فرمان برد كافر شده و معبودى جز خدا گرفته است.» (٤) ذبح تو دلى همان ذبح مادرش باشد.[٤] (٥) گناهان پيامبران از گناهان كوچك است و به خاطر پيامبرى بر آنان بخشوده مى‌شود.

(٦) مقررات ارث بر طبق فرمان خداست و عول (كاهش)[٥] در آن نيست و با وجود پدر و مادر و فرزند هيچ كس ديگر ارث نبرد مگر شوهر و زن. و آن كه سهمى مفروض دارد از آن كه سهمى ندارد سزاوارتر (به ميراث بردن) است و عصبة (ردّ ما زاد) از دين خدا نيست.[٦]

[١] در العيون به جاى« و حبّ اولياء و اوليائهم و بغض اعدائه ...»،[ و حبّ اولياء الله واجب و كذلك بغض اعداء اللَّه ...- و دوستدارى دوستان خدا واجب است و همچنين دشمنى با دشمنان خدا] آمده است.

[٢] در العيون به جاى« و برّ الوالدين و ان كانا مشركين فلا تطعهما ...»،[ و برّ الوالدين واجب و ان كانا مشركين فلا طاعة لهما في معصية اللَّه و لا لغيرهما فانّه لا طاعة لمخلوق في معصية الله- و نيك رفتارى با پدر و مادر واجب است و اگر مشرك باشند فرمانبردارى از آن دو، و غير از آن دو، در راه معصيت خدا روا نيست زيرا در معصيت خدا از هيچ آفريده‌اى نبايد فرمان برد] آمده است.

[٣] لقمان، ١٤ و ١٥

[٤] در صورتى كه برّه تودلى( و جنين چارپايان) را پس از ذبح مادرش مرده از شكم او درآورند سر بريدن برّه لازم نيست و اگر زنده برآورند بايد به نوبه خود ذبح شود.- م.

[٥] عول: در لغت به معنى جور و انحراف از حق است و در اصطلاح نقصان و كاهشى مخصوص در سهم ارث به سبب زيادتى كلّ ارث« فرض» باشد.

[٦] عصبة: در لغت خويشاوندان( پدرى) مرد باشند زيرا آنها وى را در بر گرفته‌اند. پدر از جانبى و پسر از جانبى و همچنين عمو و نيز برادر و ديگر خويشان( پدرى). اينجا مراد كسانى هستند كه به سبب زيادتى ميراث مرد از« فرض» ارث ورثه، ما زاد ما ترك او را مى‌برند. شيعه به دليل عموميّت آيه: وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلى‌ بِبَعْضٍ* و اجماع اهل بيت( عليهم السّلام) اين( انحصار به عصبه، يعنى ردّ ما زاد از سهام مفروض به خويشان پدرى مرد از طبقه دوّم) را باطل مى‌دانند و زيادتى فروض ميراث را به دختر و دختران و خواهر و خواهران( بر اساس طبقات ارث بران، الاقرب فالاقرب) مى‌پردازند.( براى آگاهى بيشتر به مبحث« عول و تعصيب» در كتب فقهى مراجعه شود.- م.)