سوم: «رضا» به خاطر آنكه بعد از تحقق چيزى، بدان تعلّق مى‌گيرد، همواره با تحقق آن پديد مى‌آيد. از اين رو، وصف ذات خداوند نيست؛ چرا كه ذات مقدّس حق تعالى، منزّه از آن است كه جايگاه پديده باشد. بنا براين، هر جا سخن از «رضا» ى خداست، وصف فعل اوست. به تعبير ديگر، وصف «رضا» همچون رحمت، غضب، اراده و كراهت، از فعل خداوند انتزاع مى‌گردد.

رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ.[١] خداى، از آنان خشنود است و آنان، از خدا خشنوداند.

رضاى خدا، به معناى سازگارى است. و از آنجا كه فعل خداوند به دو گونه تكوينى و تشريعى است، قهراً رضاى او نيز به دو گونه خواهد بود: تكوينى و تشريعى. پس هر امر تكوينى، يعنى هر چيزى كه خداوند اراده‌اش كرده و ايجادش نموده، مورد رضاى تكوينى اوست؛ بدين معنا كه فعل (ايجاد) او ناشى از مشيّتى است كه سازگار با آن موجود است، همچنان كه هر امر تشريعى چنين است. پس تكاليف اعتقادى و عملى، مانند ايمان و عمل صالح، مورد رضاى تشريعى اوست؛ بدين معنا كه آن اعتقاد و آن عمل، با تشريع خداوند سازگار است.

امّا عقيده و عملى كه نه تنها بدان امر نكرده؛ بلكه نهى نموده است، مورد رضاى او نيست؛ چرا كه با تشريع او نمى‌سازد. مانند «كفر» و «فسق»:

إِن تَكْفُرُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنكُمْ وَلَا يَرْضَى‌ لِعِبَادِهِ الْكُفْرَ.[٢] اگر كفر ورزيد، خدا از شما سخت بى‌نياز است و براى بندگانش، كفران را خوش نمى‌دارد.

فَإِنَّ اللَّهَ لَايَرْضَى‌ عَنِ الْقَوْمِ الْفَاسِقِينَ.[٣] همانا خدا از مردم بدكار نافرمان، خشنود نخواهد شد.

امام صادق (ع) درذيل آيه «فَلَمَّا اسَفُونَا انتَقَمْنَا مِنْهُمْ فَأَغْرَقْنَاهُمْ أَجْمَعِينَ.[٤] پس چون ما

[١] - بيّنه، آيه ٨

[٢] - زمر، آيه ٧

[٣] - توبه، آيه ٩٦

[٤] - زخرف، آيه ٥٥