یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٨٠ - جامعه و تاریخ

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١٠، ص: ٤٧٩

سنخ ما للفرد من الوجود و خواص الوجود و هو ظاهر مشهود و لذلک اعتبر القرآن للامة وجوداً و اجلًا و کتاباً و شعوراً و فهماً و عملًا و طاعة و معصیة، فقال: و لکل امة أجل فاذا جاء أجلهم لایستأخرون ساعة و لا یستقدمون (اعراف/ ٣٤) و قال: کل امة تدعی الی کتابها (الجاثیه/ ٢٨) و قال: زینا لکل امة عملهم (انعام/ ١٠٨) و قال: منهم امة مقتصدة (مائده/ ٦٦) و قال: امة قائمة یتلون آیات اللَّه (آل عمران/ ١١٣) و قال: و همت کل امة برسولهم لیأخذوه و جادلوا بالباطل لیدحضوا به الحق فأخذتهم فکیف کان عقاب (غافر/ ٥) و قال: و لکل امة رسول فاذا جاء رسولهم قضی بینهم بالقسط (یونس/ ٤٧) [١].

غلبه اراده جامعه بر اراده فرد

ز. در ص ١٠٣ غلبه اراده جامعه را بر اراده فرد و این که جامعه از افراد خود سلب شعور میکند و این که تربیت فرد با فساد اجتماع نتیجه نمیدهد، بحث میکند و آنگاه درباره دستورهای اسلام برای اصلاح اجتماع سخن میگوید.

ح. ص ١١٤ تحت عنوان «هل تقبل سنة الاسلام الاجتماعیة الاجراء و البقاء» بحث میکند.

ط. در ص ١٠٦ در ذیل عنوان بالا به مناسبت بحث اینکه هر موجودی غایت دارد و به کمال غایی خود خواهد رسید [٢]، جامعه نیز غایت دارد و به کمال غایی خود خواهد رسید- که همان استقرار اسلام است- میگوید: