یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٢٦ - تاریخ - آیا طبیعت تاریخ مادی است؟
یادداشتهای استاد مطهری، ج ١٠، ص: ٤٢٥
فَاتیهم اللَّه ثواب الدنیا و حسن ثواب الآخرة و اللَّه یحب المحسنین. (آل عمران/ ١٤٠- ١٤٨)
٢. راجع به دعوتهای قرآن، هم درباره دعوتهای رسول اکرم و هم درباره به اصطلاح استراژی پیامبران دیگر در دعوت و تبلیغ باید بحث شود. رجوع شود به ورقههای سیره نبوی- تبلیغ.
اما رسول اکرم [١]:
یا ایها المدثر. قم فأنذر. و ربک فکبر. و ثیابک فطهر. و الرجز فاهجر. و لا تمنن تستکثر. (مدثر/ ١- ٦)
قل ان کنتم تحبون اللَّه فاتبعونی. (آل عمران/ ٣١)
ادع الی سبیل ربک بالحکمة و الموعظة الحسنة.
معلوم است که پای برهان و موعظه [در میان] است، نه منافع و وارد [کردن] تضادها در خودآگاهی، و بهطور کلی اسلام برای حکمت و برای موعظه نیرو قائل است و این خود دلیل است که طبیعت تاریخ را صرفاً مادی نمیداند. (نظیر این است نقش تعلیم و تربیت که آیا اصالت دارد یا لزوماً باید از نظام اقتصادی الهام بگیرد.
این هم مطلب عالی است و باید مورد توجه واقع شود).
ایضاً آیه:
قل ... تعالوا الی کلمة سواء بیننا و بینکم الّا نعبد الّا اللَّه و لانشرک به شیئاً و لا یتخذ بعضنا بعضاً ارباباً من دون اللَّه.
[١] بهطور کلی دعوت انبیا بر اساس تذکر به مبدأ و معاد است، زندگی دنیا نیز به عنوان پاداش الهی معمولًا وعده داده میشود، حتی مغانم که در قرآن آمده است.