یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٤٨ - تکامل

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١٠، ص: ٣٤٧

مسئله توحید، یعنی همان موضوعی که غوغایی در جهان بپا کرد بیان کنیم. یعنی مقصود ما تحقیق در این مسئله نیست که آیا واقعاً انواع جاندارها از یکدیگر اشتقاق پیدا کردهاند یا نه؟ زیرا تحقیق علمی در این مسئله وظیفه علمای فن زیست شناسی است و چنان که میدانیم تاکنون نظریههای مختلف در این زمینه پیدا شده که هریک ناسخ و یا مکمل دیگری بوده، بلکه مقصود تحقیق در این است که آیا اصل توحید و اصل تکامل یکدیگر را طرد میکنند و ناسازگارند و یا برعکس منافاتی وجود ندارد و بلکه اصل تکامل و مخصوصاً تکامل انواع، مؤید [و] مبین اصل توحید است.

متأسفانه در این قسمت ابهامها و بلکه انحرافهای زیادی رخ داده که بسیار ضرورت دارد روشن شود و اتفاقاً دخالت کسانی که به اصطلاح مدافع اصل توحید و مکتب ماوراء الطبیعه بودهاند در ایجاد این ابهامها و انحرافها از دخالت مادیین و ماتریالیستها کمتر نبوده است.*

حالا باید دید از کجا این فکر سرچشمه گرفته که نظریه تکامل انواع، جنبه ماتریالیستی و ضد خدایی دارد که هردو حریف آن را مسلّم گرفتهاند و مادیین با رنج فراوان کوشش کردهاند که حتی مقدمات غیر مسلّم و بلکه مسلّم العدم بعضی از نظریههای تکامل را به زور هو و جنجال، مسلّم و قطعی تلقی کنند و در نتیجه به همه جهانیان اعلام کنند که مکتب ماتریالیسم با ثبوت نظریه تکامل انواع قطعیت یافت و از طرف دیگر مخالفین آنها نیز با رنج و زحمت بکوشند حتی مقدمات نسبتاً مسلّم و قطعی را هرطور هست مورد خدشه قرار دهند. یک مطالعه اجمالی در کتب فلسفی که در این زمینه نوشته شده یعنی کتبی که خواستهاند این نظریه را با مسائل ماوراء الطبیعه نفیاً یا اثباتاً مربوط کنند، کافی است برای دانستن اینکه