سجاده های سلوک - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٥٠٣ - تدبيرهاي پي درپي خداوند براي جذب انسان هاي غافل

جز راه حق انسان را به‌مقصود نمي‌رساند. شايد بتوان آيات مربوط به ضلالت غافلان از ياد حق و حرمان آنان از هدايت الاهي را بر اين راه که خداوند در پيش ‌روي غافلان نهاده تا در نهايت آنان را متوجه رحمت خود کند حمل کرد. مثلاً وقتي خداوند در قرآن مي‌فرمايد: إِنَّ اللّهَ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الظّالِمِينَ[١] منظور از هدايت در فرموده خداوند، هدايت عام الاهي نيست، چون مؤمن و کافر و همه بندگان از هدايت عام الاهي برخوردارند، بلکه منظور هدايت خاص الاهي است و در پي اين حرمان از هدايت خاص الاهي، افراد به بن‌بست مي‌رسند و راهي را فراروي خود نمي‌يابند و درمي‌يابند که مسير باطلي را پيموده‌اند و عمري را در گمراهي سپري ساخته‌اند. در پي اين تدبير الاهي که غافلان به مرز نااميدي، سرخوردگي و به بن‌بست مي‌رسند و احساس مي‌کنند که دري به روي آنان گشوده نيست و کسي نيست که آنان را راه نمايد، بر اثر نور ايماني که هنوز در دل آن غافلان باقي مانده و در اوج اضطرار و نااميدي آنان از اسباب و وسايل مادي، خداوند به آنان پناه مي‌دهد و با کمک و مدد خويش آنان را از نابودي و هلاکت ابدي مي‌رهاند و آنان را متوجه خويش مي‌کند. خداوند در ترسيم اين تدبير الاهي مي‌فرمايد: فَإِذَا رَکبُوا فِي الْفُلْک دَعَوُا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ فَلَمَّا نَجَّاهُمْ إِلَى الْبَرِّ إِذَا هُمْ يُشْرِکونَ؛[٢] «و چون در کشتي سوار شوند خداي را با اخلاص بخوانند، و چون آنان را به‌سوي خشکي رساند و نجاتشان داد، بناگاه شرک مي‌ورزند».

شايد مثلي که خداوند در آيه شريفه بدان اشاره کرده است محسوس‌ترين و عيني‌ترين تجربه‌اي است که انسان در زندگي با آن روبه‌رو مي‌گردد. چنان‌که وقتي گروهي سوار بر کشتي در وسط اقيانوس با امواج کوه‌پيکر مواجه مي‌گردند و کشتي