زندگي چنان او را غافل مي‌سازد که نمي‌انديشد با ارتکاب گناه چه سرمايه بزرگي را از کف مي‌دهد و علاوه بر اينکه خود را از انس با معبود که مؤمنان باتقوا از آن بهره‌مندند محروم مي‌سازد عذابي دردناک و آتش‌سوزان براي خويش فراهم مي‌کند. حتي غفلت به او مجال جبران کوتاهي‌ها و گناهان را نمي‌دهد درصورتي‌که اگر سر عقل مي‌آمد و توبه مي‌کرد، مورد عفو خداوند قرار مي‌گرفت و نه فقط پرونده اعمالش از گناهان پاک مي‌شد، که نيکي‌ها جاي‌گزين آنها مي‌گرديدند:إِلَّا مَن تَابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ عَمَلًا صَالِحًا فَأُوْلَئِک يُبَدِّلُ اللَّهُ سَيِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ وَکانَ اللَّهُ غَفُورًا رَّحِيمًا؛[١] «مگر کساني که توبه کنند و ايمان آورند و کار نيک و شايسته کنند، پس اينان‌اند که خداوند بدي‌هايشان را به نيکي‌ها بدل سازد و خدا آمرزگار و مهربان است».

با اينکه توبه صفحه دل را از گناهان پاک مي‌کند انسان را از پيامدهاي گناهان و عقوبت‌هاي الهي مصون مي‌دارد، چنان‌که امام کاظم(عليهم السلام) فرمودند: التَّائِبُ مِنَ الذَّنْبِ کمَنْ لا ذَنْبَ لَهُ[٢] و نيز با توجه به آنچه در آيه شريفه آمده که توبه باعث مي‌گردد که خداوند بدي‌هاي انسان را به نيکي‌ها مبدل سازد، اما جهالت و به‌تعبير‌ديگر حماقت باعث مي‌گردد که انسان از کردار زشت خود توبه نکند و با قيافه‌اي زشت و پليد در صحنه قيامت ظاهر گردد. فرض کنيد مجلس مهماني‌اي تشکيل مي‌گردد که در آن علما و بزرگان بار مي‌يابند و از ما نيز دعوت شده که در آن مجلس ارزشمند و باشکوه حاضر گرديم. اما بدن ما متعفن و آلوده است و بوي بد دهانمان ديگران را مي‌آزارد و قيافه‌ ما زشت و آشفته است و اگر با اين وضعيت وارد آن مجلس شويم کسي رغبت نمي‌کند به ما نزديک شود و حتي از نگاه کردن به ما نيز خود‌داري مي‌کنند طبعاً خود، خجالت مي‌کشيم و به خود اجازه نمي‌دهيم که با آن وضعيت وارد چنان مجلس شويم. همچنين

[١] فرقان (٢٥)، ٧٠. [٢] کليني، اصول کافي، ج٢، باب التوبه، ص٤٣٥، ح١٠.