سجاده های سلوک - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٣٢٨ - مفهوم وجه الله
در آياتي ديگر ميفرمايد:
وَسَيُجَنَّبُهَا الْأَتْقَى* الَّذِي يُؤْتِي مَالَهُ يَتَزَکى* وَمَا لِأَحَدٍ عِندَهُ مِن نِّعْمَه تُجْزَى* إِلَّا ابْتِغَاء وَجْهِ رَبِّهِ الْأَعْلَى* وَلَسَوْفَ يَرْضَى؛[١] «و پرهيزگارتر، از آن [آتش] دور داشته خواهد شد. آنکه مال خود را ميدهد تا [از پليدي بخل و امساک] پاک و پيراسته شود، و هيچکس را نزد او نعمتي نيست که بايست پاداش داده شود [انفاق او به تلافي يا به پس دادن حقوق ديگران نيست]؛ بلکه تنها براي جستن [خشنودي] پروردگار والاي خويش [انفاق ميکند]، و بهزودي خشنود خواهد شد [آنگاه که به ثواب و پاداش خود برسد]».
گرچه «وجه» را در مورد خداوند به ذات خداوند تفسير کردهاند و حقيقت آن براي ما ناشناخته است، اما در کاربرد اين لفظ عنايتي است و خداوند بهوسيله آن و در قالب مفاهمه کلامي ميخواهد ما را به فهم حقيقي نزديک کند و اين باور را در ما به وجود آورد که فراتر از شکم و لذتهاي مادي ارزشهايي وجود دارند که مربوط به خداوند ميباشند و سعادت و کمال ما در گرو درک و فهم آنهاست. در مقام مفاهمه وقتي انسان با کسي ارتباط مثبت برقرار ميکند که منشأ خير است، تعبير مواجهه شدن را به کار ميبرد و ميگويد «با فلاني مواجه و روبهرو شدم». اين تعبير ناشي از آن است که وقتي دو نفر به هم ميرسند صورت همديگر را مشاهده ميکنند و بين آنان ملاقات چهره به چهره رخ ميدهد و قبل از آنکه دو نفر به باطن و درون همديگر پي ببرند، با ظاهر و چهره همديگر آشنا ميشوند. آنگاه از باب تشبيه و يا استعاره، «مواجهه» رساترين تعبيري است که در ارتباط با خداوند و براي تعبير از نزديک شدن و مواجه گشتن با خداوند به کار ميبريم. اين لفظ چون ساير الفاظي است که ما پس از انسلاخ آنها از
[١] ليل (٩٢)، ١٧ـ ٢١.