ماه افزوده مى‌شود تا هفتم كه نيمى از دايره كامل ماه آشكار مى‌شود، و باز بر آن افزوده مى‌شود، تا چهاردهم كه به صورت بدر كامل در مى‌آيد.
از آن به بعد، از سمت پائين ماه كم مى‌شود، تا بيست و يكم كه باز، به صورت نيم دايره در مى‌آيد، همچنين از آن كاسته مى‌شود تا شب بيست و هشتم كه به صورت هلال ضعيفِ كم‌رنگى در مى‌آيد كه نوكهاى آن رو به طرف پائين است.
آرى، اساس زندگى انسانها را نظم، تشكيل مى‌دهد، و نظم، بدون تعيين دقيق زمان، امكان‌پذير نيست، و خداوند اين تقويم دقيق ماهانه و سالانه را در آسمان براى همين هدف قرار داده است.
و از همين جا مفهوم تعبير لطيف «كَالْعُرْجُونِ الْقَدِيمِ» «١»
روشن مى‌شود.
زيرا «عُرْجُون»، به طورى كه غالب مفسران و ارباب لغت گفته‌اند، آن قسمت از خوشه خرماست كه به درخت، اتصال دارد.
توضيح اين كه: خرما به صورت خوشه، بر درخت ظاهر مى‌شود، پايه اين خوشه، به صورت چوب قوسى شكل زرد رنگى است كه به درخت متصل است و نوك آن مانند جارو است، و دانه‌هاى خرما همچون دانه‌هاى انگور به نخهاى آن متصل‌اند، هنگامى كه خوشه «نخل» را مى‌برند آن پايه قوسى شكل، بر درخت باقى مى‌ماند كه وقتى مى‌خشكد و پژمرده مى‌شود، كاملًا به هلال قبل از محاق، مى‌ماند؛ زيرا همان گونه كه هلال آخر ماه، كه در جانب مشرق آسمان، نزديك صبحگاهان ظاهر مى‌شود، خميده، پژمرده، زرد رنگ، و نوكهاى آن رو به