در اين كه منظور از «كتاب مبين» چيست؟ بسيارى از مفسران گفته‌اند: همان «لوح محفوظ» است، ولى اين سؤال مطرح مى‌شود كه، «لوح محفوظ» چيست؟
همان گونه كه قبلًا هم گفته‌ايم: نزديكترين تفسيرى كه براى «لوح محفوظ» مى‌توان بيان كرد، همان لوح «علم بى‌پايان پروردگار» است، آرى در اين «لوح» همه چيز ثبت و ضبط است، و هيچ گونه تغيير و دگرگونى در آن راه ندارد.
جهان پهناور هستى نيز، انعكاسى از اين «لوح محفوظ» است، چرا كه همه ذرات وجود ما، و همه گفته‌ها و اعمال ما در آن محفوظ مى‌ماند، هر چند ظاهراً چهره عوض مى‌كند، اما هرگز از ميان نمى‌رود.
*** آن گاه، ضمن دو آيه، هدف قيام قيامت را بيان مى‌كند، و يا به تعبير ديگر، دليل بر لزوم چنين عالمى را بعد از جهان كنونى، در برابر منكران شرح مى‌دهد، مى‌فرمايد: «هدف اين است: آنها كه ايمان آورده و عمل صالح انجام داده‌اند پاداش دهد» «لِيَجْزِىَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ».
آرآرى «براى آنها مغفرت و روزى پر ارزشى است» «أُولئِكَ لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَ رِزْقٌ كَرِيمٌ».
آيا اگر مؤمنان صالح‌العمل، به پاداش خود نرسند، «اصل عدالت» كه از اساسى‌ترين اصول خلقت است تعطيل نمى‌گردد؟ آيا عدالت پروردگار بدون آن مفهومى مى‌تواند داشته باشد؟ در حالى كه در اين جهان، بسيارى از اين گونه افراد را مى‌بينيم كه هرگز، به جزاى اعمال نيك خود نمى‌رسند، بنابراين، بايد جهان ديگرى باشد تا اين اصل در آنجا محقق شود.
مقدم داشتنِ «مغفرت» بر «رزق كريم» ممكن است، به خاطر اين باشد كه،