را توصيف كرده ولى خود خلاف آن را به كار بسته باشد.[١] (١) و فرمود ٧: بر شماست كه به پارسايى و كوشايى و راستگويى بپاييد و امانت را به صاحبش، خواه نكوكار باشد يا تبهكار، باز پردازيد كه اگر (در مثل) قاتل على بن ابى طالب ٧ امانتى به من سپارد به وى باز پردازمش.[٢] (٢) و فرمود ٧: صله ارحام كردارها را بپالايد و اموال را بيفزايد و بلا را بگرداند و حساب را آسان كند، و عمر را فزون سازد.[٣] (٣) و فرمود ٧: اى مردم، به راستى، شما در اين دنيا آماج تيرهاى اجل هستيد، و هيچ يك از شما روزى نو از عمر خويش را جز با سپرى شدن روزى ديگر از مهلتش در پيش نگيرد، كدامين لقمه‌ايست كه گلوگير نباشد؟ يا كدام جرعه‌ايست كه در گلو نشكند؟ آنجاى را كه بدان مى‌رويد به وسيله اين جا كه از آن مى‌كوچيد اصلاح و آباد كنيد، زيرا امروز غنيمت (خير) است و فردا را ندانى از آن كيست!. مردم جهان مسافرانند و در سراى ديگر گره از بار خويش باز كنند. (نياكان و) ريشه‌هاى ما از بين رفتند و ما شاخسارهاى آنانيم. شاخه را پس از قطع ريشه چه بقايى باشد؟ كجايند آنان كه از ما ديرزى‌تر و بلند آرزوتر بود؟! اى آدميزاده آنچه نتوانى از خود بازش دارى تو را در گرفت و آنچه باز نيايد (عمرت) از دستت برفت. زيستن بى‌هدف را زندگى مشمار، تو را چه نصيبى (از آن) است جز آنكه به مرگت بكشاند و به اجلت نزديكتر كند؟ چنان كه گويا تو دوستى از دست رفته و سايه‌گونه‌اى نابودشده‌اى. تو خود را باش و از جز آن بگذر و از خدا مدد خواه تا ياريت دهد.[٤] (٤) و فرمود ٧: هر كه احسان چنان كند كه با او كرده‌اند، پاداشى سربه‌سر داده و هر كه دو چندان كند سپاسگزارى كرده و هر كه سپاس گزارد، كريم است. و هر كه بداند هر احسانى كند به خود كند (و ذخيره ديگر سراى خود اندوزد) مردم را ناسپاس نشمرد و بيش مهرى آنان را نخواهد.

سپاسمندى ديگران را بر آنچه خود به خويشتن كرده و با آن آبرويت را نگهداشته‌اى از آنان مخواه و بدان كه نياز خواه آبرويش را از خواهش آورى به نزد تو حفظ نكرده است پس تو آبرويت را از رد كردن (و دريغ داشتن بر) او نگاهدار.

(٥) و فرمود ٧: به راستى، خداوند بنده مؤمن خود را با آزمون مورد لطف قرار دهد همان گونه كه سفر كرده با فرستادن رهاوردى به خانواده‌اش لطف كند، و او را از گزند جهان حمايت كند همان گونه كه پزشك از بيمار حمايت كند.

[١] كلينى رحمه الله در الكافى، ج ٢ ص ٢٠٠، اين روايت را با اسنادش از( امام) صادق ٧ آورده است.

[٢] از امام صادق ٧ نيز بيانى نزديك به همين مضمون در لزوم امانت پردازى در همين كتاب ص ٣٨٠ آمده است.- م.

[٣] كلينى رحمه الله در الكافى، ج ٢ ص ١٥٠ اين روايت را آورده است.« كردارها را بپالايد» يعنى اعمال را در كسب ثواب بپرورد و پاكيزه و پذيرفتنى سازد.

[٤] در پاره‌اى نسخه‌ها به جاى« يعنك»،[ يغنك- تا بى‌نيازت سازد] آمده است.