روز رستاخيز گامهايش را بر صراط استوار دارد.[١] (١) و فرمود ٦: دو چيز شگفت است: سخن حكيمانه از نابخرد، آن را بپذيريد. و سخن نابخردانه از فرزانه، از آن درگذريد.

(٢) و فرمود ٦: تنبل را سه نشانه است: سستى ورزد چندان كه به كوتاهى (در انجام فرايض) رسد و كوتاهى كند تا فرصت (عبادت و خير) را از دست بدهد، و (فرصت) از كف بدهد تا به گناه انجامد.[٢] (٣) و فرمود ٦: هر كه از به دست آوردن حلال شرم نكند به خود سود رساند و هزينه‌اش سبك باشد و بزرگ نمايى از او دور گردد، و هر كه به روزى اندك از خدا خرسند باشد خدا به كردار اندك از او خرسند باشد، و كسى كه شيفته جهان شود آرزويش در آن دراز گردد و خدا به اندازه جهان دوستى او دلش را كور سازد و كسى كه به جهان شيفته نشود و آرزويش را در آن كوتاه گرداند خداوند نياموخته، دانشش بخشد و راه نجسته به راه راستش رهنمون آيد و كور دلى را از او بزدايد و بينادلش گرداند. هان! پس از من مردمى باشند كه دولتشان جز بر خونريزى و زورگويى قرار نگيرد و توانگريشان جز به بخل راست نيايد و محبّتشان در ميان مردم جز به پيروى از هواى نفس و سهل انگارى در دين نپايد. هان! هر كه اين روزگار را دريابد، و با آنكه به توانگرى تواند رسيد به درويشى بشكيبد، و با آنكه به نامورى تواند رسيد بر گمنامى بردبارى كند، و با آنكه تواند محبوب مردم باشد بر بدخواهى آنان شكيبايى ورزد و بدين كار قصدى ز خشنودى خدا و سراى ديگر نداشته باشد، خدايش پاداش پنجاه دوستدار درستكار بخشد.

(٤) و فرمود ٦: زنهار از خشوع (و سر سپردگى) دروغين، و آن چنان باشد كه تن در حال خشوع به نظر آيد ولى دل سرسپرده نباشد.

(٥) و فرمود ٦: نيكوكار نكوهيده مشمول رحمت است.[٣] (٦) و فرمود ٦: گراميداشت را بپذيريد و بهترين گراميداشت تقديم عطر است كه سبكبارتر و خوشبوى‌تر باشد.

[١] در منشور امير مؤمنان ٧ به مالك اشتر هنگام ولايت او در مصر آمده است:« در كار آنان كه دستشان به تو نرسد و به ديده ديگران خوار آيند و مردم كوچكشان شمارند، به دلجويى رسيدگى كن و براى كار ايشان از ياران امين و خدا ترس و فروتن خويش كسانى بگمار تا پيوسته كار ايشان را به تو گزارش دهند. آنگاه در حقّ ايشان آن گونه رفتار كن كه آن روز كه با خدايت ديدار باشد روسپيد باشى. زيرا اينان بيش از ديگر مردم به عدالت و انصاف نيازمندند، پس در اداى حقّ هر يك از ايشان وظيفه خود را به درگاه خداوند به درستى ادا كن.»

[٢] اين بيان در توصيف تنبل در پاسخ شمعون پيشتر نيز در ص ٣٣ آمده است.- م.

[٣] مراد آن است كه اگر مردم شخص نيكوكارى را نكوهش كنند يا خود عقيده يا طريقت ناستوده‌اى نيز داشته باشد، از جهت نيكو كارى مشمول رحمت بارى تعالى است.- م.