یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٠٣ - فلسفه تاریخ - موتور اجتماع و موتور تاریخ

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١٠، ص: ٥٠٢

بشمارند تا منتهی شود به تساوی مطلق و همه تفاوتها در عمل از میان برود. اینها هرگز به جنگ داخلی و اصلاح و تزکیه نفس اهمیت نمیدهند. پس تفاوت در چند چیز است:

تفاوت نظریه رئالیستی و نظریه ماتریالیستی تاریخ

الف. طرفداری و عدم طرفداری از صلح

ب. ارزش برای آزادی و استقلال اراده و عمل

ج. ارزش برای عدالت

د. موجه بودن فداکاری

ه. امکان همزیستی طبقات

و. اخلاق مبتنی بر تزکیه نفس و اصلاح ذات و درون

اینها همه زمینههای احتیاجات گوناگونی است که در اجتماع بشری پیدا میشود و همانطور که در ورقههای الاسلام یعلو و لایعلی علیه گفتهایم احتیاج، احساس احتیاج، رفع احتیاج، سه اصلی است که در منطق عمل سبب پیشرفت و بقا و نفوذ و بیرون کردن رقیبها از میدان است.

٨. در اطلاعات شماره ... مورخه ١٥/ ٢/ ٤٤، صفحه ٣ نوشته است که:

بن بلا و خروشچف

احمد بن بلا رئیس جمهور الجزایر طی مصاحبهای با روزنامه سوئیس گفت: بین اسلام و سوسیالیسم تضاد وجود ندارد. وی افزود: وقتی خروشچف مصدر کار بود، من با او مذاکرات مفصلی به عمل آورده و او و روژه گارودی، مغز متفکر و کمونیست فرانسه، تأیید کردند که اسلام در الجزایر میتواند به عنوان یک نیروی محرکه به کار رود.

از اینجا میتوان فهمید که اسلام چگونه جای خود را در دنیای جدید باز میکند. خروشچف جانشین همان کسی است (لنین) که میگفت دین اساساً تریاک اجتماع است.

٩. در جهان نهضتهای زیادی به عمل آمده که شکلهای مختلفی