یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٢٩ - تاریخ - آیا طبیعت تاریخ مادی است؟
یادداشتهای استاد مطهری، ج ١٠، ص: ٤٢٨
است که در سوره اعراف آیات ١١٦- ١٢٥ و سوره طه آیات ٦٥- ٧٣ آمده است، و آسیه زن فرعون است که مکرر در قرآن نامش برده شده و همردیف زن لوط که او علی رغم طبقهاش به مخالفان لوط پیوست. درباره زن فرعون در سوره تحریم، آیه ١١ آمده است:
و ضرب اللَّه مثلًا للذین آمنوا امرأت فرعون اذ قالت رب ابن لی عندک بیتاً فی الجنة و نجنی من فرعون و عمله و نجنی من القوم الظالمین.
بهطور کلی در قیام موسی، نقض برداشتهای مارکسیستی تاریخی زیاد است:
الف. خود موسی که فرزندخوانده فرعون بود و علیه فرعون طغیان کرد. موسی اول چوپان نبود که قیام کرد، شاهزادهای بود در واقع که قیام کرد، بعد چوپان شد. داستان ابراهیم ادهم و بودا درباره موسی تحقق پیدا کرد، یعنی هجرت از تنعم به درویشی [١].
ب. جاذبه دعوت موسی از میان خود فرعونیان نیز شکار میکند که یکی مؤمن آل فرعون است و دیگری زن فرعون و سوم سحره فرعون است و همه اینها صحنههای جالبی در قرآن دارند.
٣. خلاصه برای این که نظر اسلام را از این جهت بدانیم چند راه داریم:
الف. متد دعوت پیغمبر اکرم. به پیغمبر اکرم که دستور دعوت میدهد، با چه متدی دستور میدهد و دستور فشار روی چه اهرمی برای حرکت جامعه میدهد [٢]؟ و به عبارت دیگر چه نوع خودآگاهی میدهد؟ خودآگاهی طبقاتی؟ آیا تضاد طبقاتی را وارد خودآگاهی میکند، آنچنان که مارکس زدهها میگویند؟ (رجوع شود به آنچه در
[١] بلکه بسیاری از مهاجرین صدر اسلام هجرتشان از تنعم به درویشی بود: الذین اخرجوا من دیارهم ... (سوره حج).[٢] برای این قسمت مخصوصاً به سوره شعراء مراجعه شود.