پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٦ - همه نيازمند اويند

مى‌فرمايد: «اى مردم شما همگى نيازمندان به خدا هستيد»؛ «يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَنْتُمُ الْفُقَرَاءُ إِلَى اللَّهِ».

فقر در اينجا معناى وسيعى دارد كه شامل هرگونه نياز در تمام وجود و هستى مى‌شود: ما براى ادامه زندگى مادّى نياز به نور آفتاب، آب، هوا، و انواع غذاها و پوشش و مسكن داريم.

ما براى ادامه حيات جسمانى به دستگاه‌هاى داخلى بدن مانند قلب و عروق و دستگاه تنفس و مغز و اعصاب نيازمنديم.

ما در زندگى معنوى براى پيدا كردن راه از چاه و يافتن حق از باطل به نيروى عقل و از آن برتر به وجود رهبران الهى و كتب آسمانى نياز داريم.

و چون همه اين امروز از سوى خدا است ما سر تا پا نيازمند او هستيم.

هر نفسى كه فرو مى‌رود و بر مى‌آيد محصول هزاران عامل است كه تا دست به دست هم ندهند انجام نمى‌شود، و همه اين عوامل مواهب الهى هستند، پس در هر نفسى هزاران نعمت موجود و بر هر نعمتى شكرى واجب!

گرچه به عقيده بعضى از مفسّران‌ [١] اين آيه ناظر به سخنان كسانى است كه از اصرار پيامبر صلى الله عليه و آله در مسأله عبادت پروردگار در شگفتى فرو مى‌رفتند كه مگر خداوند به عبادت‌هاى ما نيازى دارد؟ و قرآن به آنها پاسخ مى‌گويد كه اين شما هستيد كه به او نيازمنديد، و در پرتو عبادتش روح و جان خود را تكامل مى‌بخشيد.

ولى اين سخن مانع از گستردگى مفهوم آيه در جنبه‌هاى مختلف نيست، چرا

[١]. تفسير فخر رازى و تفسير روح المعانى ذيل آيه مورد بحث.