پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦١ - گناه نابخشودنى!

هر دو به يك معنا است، و به خواست خدا در آينده شرح بيشترى در اين باره خواهيم داد.

تفسير و جمع‌بندى‌

گناه نابخشودنى!

نخستين آيه مورد بحث با صراحت اعلام مى‌دارد كه تنها گناه نابخشودنى شرك است، مى‌فرمايد: «خداوند (هرگز) شرك به او را نمى بخشد؛ و كمتر از آن را براى هر كس بخواهد (و شايسته بداند) مى بخشد»: «إِنَّ اللَّهَ لَايَغْفِرُ أَنْ يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَلِكَ لِمَنْ يَشَاءُ».

مفهوم اين سخن آن است كه اگر تمام گناهان كبيره و ظلم‌ها و جنايات و نامردى‌ها و زشتى‌ها را يك طرف بگذارند، و شرك را يك طرف، شرك بر همه آنها پيشى مى‌گيرد.

و لذا براى تأكيد يا ذكر دليل در ذيل همين آيه مى‌افزايد: «و آن كس كه براى خدا، همتايى قرار دهد، گناه بزرگى مرتكب شده است»: «وَمَنْ يُشْرِكْ بِاللَّهِ فَقَدْ افْتَرَى إِثْماً عَظِيماً».

بعضى از مفسّران معتقداند كه اين آيه درباره يهود نازل شده (به قرينه آيات بعد) زيرا گروهى از آنان با مشركان عرب هم‌صدا شده بودند و بت‌هاى آنها را تقديس مى‌كردند، و در عين حال خود را اهل نجات مى‌پنداشتند! ولى اگر چنين شأن نزولى را هم بپذيريم مسلّماً مفهوم آيه را محدود نمى‌كند.

بعضى نيز گفته‌اند، اين آيه درباره گروهى از مشركان- مانند وحشى قاتل‌