پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٨ - آفرينش ثابت و پايدار

است»: «وَإِذَا مَسَّ الْإِنْسَانَ الضُّرُّ دَعَانَا لِجَنْبِهِ أَوْ قَاعِداً أَوْ قَائِماً فَلَمَّا كَشَفْنَا عَنْهُ ضُرَّهُ مَرَّ كَأَنْ لَمْ يَدْعُنَا إِلَى ضُرٍّ مَسَّهُ». [١]

با اينكه اين پنج آيه يك حقيقت را دنبال مى‌كند ولى هر كدام داراى ويژگى و ظرافت و لطافت و لحن خاصّى است: در بعضى هرگونه زيان و ناراحتى و مشكل مطرح شده، كه انواع بيماريها و بلاها و قحطى‌ها و آفات و مشكلات را شامل مى‌شود.

در حالى كه در بعض ديگر فقط اشاره به خطرات دريا شده (اعم از طوفان، امواج، گردابها، حيوانات خطرناك دريا و گم كردن راه و مانند آن).

و در بعضى تنها روى خطرات طوفان و امواج تكيه نموده است.

در بعضى سخن از آن است كه بعداً راه شرك را پيش مى‌گيرند، و در بعضى راه بغى و ظلم كه مفهومى گسترده‌تر از شرك دارد، مطرح است.

در بعضى مى‌گويد: آنها مشكلات را از ناحيه خدا و نعمت‌ها را از ناحيه خودشان مى‌شمرند، و در بعضى مى‌خوانيم: همه آنها مشرك مى‌شوند، و در بعضى فقط گروهى از آنها را ذكر مى‌كند، چرا كه جوامع بشرى مختلف است بعضى جزو قسم اوّل‌اند، و بعضى جزء قسم دوم.

در بعضى مى‌گويند: آنها به هنگام بلا با خدا عهد و پيمان مى‌بندند، پيمانى كه به هنگام آرامش به دست فراموشى سپرده مى‌شود، ولى در بعضى فقط سخن از دعا كردن و خدا را خواندن به ميان آمده.

در بعضى مى‌گويد: اگر مختصر ضررى به آنها رسد (تعبير به «مَسّ» اشاره به‌

[١]. سوره يونس، آيه ١٢.