پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٢٩ - در اختلافات خود به خدا و پيامبر صلى الله عليه و آله رجوع كنيد

در اختلافات خود به خدا و پيامبر صلى الله عليه و آله رجوع كنيد

نهمين آيه ناظر به حاكميّت به معناى قضاوت است، چرا كه مى‌فرمايد: «در هر چيز اختلاف كنيد، (بگو:) داوريش با خداست»: «وَمَا اخْتَلَفْتُمْ فِيهِ مِنْ شَيْ‌ءٍ فَحُكْمُهُ إِلَى اللَّهِ».

آرى تنها او است كه مى‌تواند به اختلافات شما پايان دهد، چرا كه از همه چيز آگاه و باخبر است، و هم ولايت بر همه دارد.

سپس مى‌افزايد: «اين است خداوند، پروردگار من، بر او توكّل كرده ام و به سوى او باز مى گردم!»: «ذَلِكُمْ اللَّهُ رَبِّي عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَإِلَيْهِ أُنِيبُ».

در تفسير اين آيه اقوال متعدّدى است: بعضى آن را ناظر به اختلافات و خصومت‌هاى ميان مردم دانسته‌اند كه موظف بودند از پيامبر صلى الله عليه و آله داورى بطلب‌اند، و بعضى آن را اشاره به اختلاف در تأويل و تفسير آيات مى‌دانند، و بعضى ديگر ناظر به اختلاف در علومى كه مربوط به معارف دينى و تكاليف و وظايف مردم است، مانند شناخت روح و امثال آن. [١]

ولى هيچ دليلى بر محدود بدون مفهوم آيه در دست نيست، بلكه همان‌گونه كه بعضى از محققان گفته‌اند آيه هرگونه داورى را شامل مى‌شود، چه در احكام و معارف دين باشد، چه در منازعات، و چه در معناى آيات متشابه يا غير آن.

اين آيه از آياتى است كه به روشنى اين حقيقت را ثابت مى‌كند كه تمام مسائل مورد نياز مردم در كتاب و سنّت آمده است، و هرگونه قياس و قانون‌گذارى شخصى و مانند آن باطل است، زيرا اگر همه اين احكام در كتاب و سنّت نبود

[١]. اين سه تفسير را روح المعانى در جلد ٢٥ صفحه ١٥ از مفسّران نقل كرده است.