تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٧٢ - شرح آيات

/ ١٧٧ «سپاس تنها مخصوص خدايى است كه با آفرينش خود دلالت كننده بر هستى خويش است، و با نوپديدى آفرينش خود دليل بر ازلى بودن خويش». [٩] و به تعبيرى ديگر: زمان جزئى از حقيقت چيزهاست، و اين آخرين مطلبى است كه دانشمندان فيزيك كه از بزرگترينشان انشتاين آغاز مى‌شوند، بدان رسيده‌اند.

براستى بركتها و رحمتهاى خدا بر كاينات هميشگى است، پس كاينات به فضل خدا از گونه‌اى به گونه‌اى برتر منتقل مى‌شود و تكامل مى‌يابد، و اگر جبّارى و بزرگ خويشتنى ورزد به مرتبه‌اى پايين‌تر فرو مى‌افتد، و شايد اين امر همان بينش از تكامل و دگرگونى باشد كه از گفته خداى سبحان در سوره اعراف الهام مى‌گيريم

«إِنَّ رَبَّكُمُ اللَّهُ الَّذِي خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٍ ثُمَّ اسْتَوى‌ عَلَى الْعَرْشِ يُغْشِي اللَّيْلَ النَّهارَ يَطْلُبُهُ حَثِيثاً وَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ وَ النُّجُومَ مُسَخَّراتٍ بِأَمْرِهِ أَلا لَهُ الْخَلْقُ وَ الْأَمْرُ تَبارَكَ اللَّهُ رَبُّ الْعالَمِينَ‌ [١٠] پروردگار شما اللَّه است كه آسمانها و زمين را در شش روز آفريد. پس به عرش پرداخت.

شب را در روز مى‌پوشاند و روز شتابان آن را مى‌طلبد. و آفتاب و ماه و ستارگان مسخّر فرمان او هستند. آگاه باشيد كه او راست آفرينش و فرمانروايى. خدا آن پروردگار جهانيان به غايت بزرگ است».

آيه ياد شده پس از بيان آفرينش كاينات در شش روز از جانب خدا، به نام «تبارك» پايان يافته، كه ما را به تكاملى كه خداوند به بركت و خير فراگير هميشگى خود به آفريدگان تفضّل كرده آگاه و بينا مى‌سازد.

در سياق آيات اين سوره نيز گفته خداى تعالى را مى‌يابيم كه: «وَ بارَكَ فِيها- آن را پر بركت ساخت».

ج: بر ماست كه در ارزيابى خود نسبت به آنچه در عالم هستى‌