تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٠٩ - شرح آيات

نزديك باشد.» مرگ را كه هر لحظه به ديدار بشر مى‌آيد اين ويژگى بس كه او را پند آموز باشد، و اين از مهمترين هدفهاى پوشيده داشتن/ ٣١٧ اجل (و مهلت زندگى) از انسان است، و در حديث از امام على (ع) آمده است

«آن كس كه فردا را روز مرگ خود شمارد چنان كه بايد مرگ را در جايگاه واقعى خود قرار نداده است». [٢٧] [١٨] اگر انسان به روز قيامت بينديشد خود را اصلاح مى‌كند، در صورتى كه ديگرى كه هيچ بدان نمى‌انديشد گمراه است و حتّى به سبب ذكر آخرت گمراه‌تر مى‌شود، زيرا او هشيارانه حقيقت قيامت را نمى‌داند.

«يَسْتَعْجِلُ بِهَا الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِها وَ الَّذِينَ آمَنُوا مُشْفِقُونَ مِنْها وَ يَعْلَمُونَ أَنَّهَا الْحَقُ‌- آنان كه باورش ندارند آن را به شتاب مى‌طلبند، و آنان كه ايمان آورده‌اند از آن بيمناكند و مى‌دانند كه حق است.» پس شانه‌هايشان از بيم هول آن مى‌لرزد، در حالى كه عقيده آنان نسبت به حق و بينش آنها در زندگى به يادآورى آن ژرفتر مى‌شود، و اين بيم ترازوى خرد است، و امام على (ع) در وصف خود از پرهيزگاران بر ژرفى بيم ايشان از خدا تأكيد مى‌كند و گويد

«و اگر آيه‌اى را خواندند كه در آن بيم دادنى است، گوش دلهاى خويش بدان نهند، آن سان كه پندارى بانگ برآمدن و فرو شدن آتش دوزخ را مى‌شنوند. (با ركوع) پشتهاى خود را خمانيده‌اند و (با سجود) پيشانيها و پنجه‌ها و زانوها و كناره‌هاى پا را بر زمين گسترانيده، از خدا مى‌خواهند گردنهاشان را بگشايد».

اين است برخى از حال آنان به شب.

«و امّا در روز، دانشمندان‌اند خويشتن‌دار، نيكوكاران‌اند پرهيزگار، ترس آنان را چون تير پيراسته تراشيده كرده است و نزار. چون كسى بدانها نگرد، پندارد