تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٠٥ - شرح آيات

فرو فرستاد.

امّا به نظر من چنين مى‌رسد كه ترازو- در اينجا- چيزى است ديگر كه خدا آن را در كنار كتاب فرو فرستاد، و شاهد اين معنى آن است كه كلمه «ميزان» به «حق» عطف نشده بدين سان كه گفته شود: انزل الكتاب بالحق و بالميزان كتاب را به حق و به ميزان فرو فرستاد.

پروردگار ما در سوره الحديد گفته است: «وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْمِيزانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ [١٨]- و با آنها (با پيامبران) كتاب و ترازو را نيز فرو فرستاديم تا مردم به عدالت عمل كنند».

و ذات سبحان او در سوره الرّحمن گويد: «وَ السَّماءَ رَفَعَها وَ وَضَعَ الْمِيزانَ أَلَّا تَطْغَوْا فِي الْمِيزانِ‌ [١٩]- و آسمان را بر افراخت و ترازو را بر نهاده تا در ترازو تجاوز مكنيد».

ذات متعال او در سوره الاعراف گويد: «فَأَوْفُوا الْكَيْلَ وَ الْمِيزانَ وَ لا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْياءَهُمْ‌ [٢٠]- پيمانه و ترازو را تمام ادا كنيد و به مردم كم مفروشيد».

پس ترازو- در اين صورت- ارزشهاى كتاب، و روشنترين معانى آن همين است كه مردم در سنجيدن كالاى خود و در تعيين حقوق بر يكديگر آن را مى‌شناسند و به كار مى‌بردند. و اينجا اين پرسش باقى مى‌ماند: چگونه خدا آن را فرو فرستاد؟

پاسخ: خداوند خرد را بر انسان فرو فرستاد، و مقياسها و وسايل سنجش ثابت را در ضمن آن قرار داد، و بدو آموخت/ ٣١٤ كه چگونه اين مقياسهاى عقلى بر دستگاهها و ابزارها و قوانين و قراردادهايى كه چيزها را با آنها مى‌سنجند، منعكس مى‌شود، و در كتاب خود به مردم فرمان داد بدانچه با خردهاى خود بدان توافق و