تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٩٣ - شرح آيات
آرى، سزاوار است كه شخص مبتلا به ديگر نعمتهاى خدا بر خويشتن نظر كند، پس شخصيت خود را باز مىيابد،/ ٣٩٩ و به پروردگارش اعتماد مىكند، و در ايستادگى در برابر بلا و آزمون با روحى مثبت شتاب مىكند، هم چنان كه سزاوار است كه همواره نعمتهاى پيشين خدا را بر خود به ياد آورد تا اميدش به خدا افزون شود و او را سپاس بسيار دارد، چنان كه زن ايّوب كرد، آنجا كه ابليس كوشيد آن زن را به هنگام بلايى كه او را احاطه كرده بود بفريبد و گمراه كند، ولى او شيطان را دور راند و با صبر و شكيبايى خود پايدارى كرد تا خداوند آن بلا را از او دور ساخت و گشايشى داد. در حديث آمده است كه: شيطان روزى نزد وى آمد و به وى گفت: آيا تو خواهر يوسف صديق (ع) نيستى؟ گفت: چرا. گفت: اين سخت كوشى چيست؟ و اين چه بليّهاى است كه شما را گرفتار آن مىبينم؟
گفت: اوست كه با ما چنين كرده تا به فضل خود بر ما، ما را مزد دهد، زيرا او كه نعمت بخش است به فضل خود نعمت را به ما بخشيد و ارزانى داشت، سپس آن را از ما گرفت تا ما را بيازمايد، آيا نعمت بخشى برتر از او ديدهاى؟! پس بر اعطاى او سپاس مىگزاريمش و بر آزمونش او را مىستاييم، پس در هر دو مورد دو امر نيكو را براى ما قرار داده است، پس آزمون و ابتلا از جانب او براى آن است كه شكيبايى ما را ببيند و ما بر شكيبايى توانا نيستيم مگر به مدد و توفيق او، پس او را سپاس و منّت داريم بر آنچه به ما داد و ما را به آزمون گرفت». [١١٦] مؤمنان اين گونه با مصيبت و آزمون روبرو مىشوند و در برابر وسوسههاى شيطان كه مىكوشد مسير رفتار آنها را منحرف كند ايستادگى مىكنند، در حالى كه ديگر مردم به سبب گرفتاريها و آزمونهايى كه دستخوش آنها مىشوند كفر مىورزند و ناسپاسى مىكنند، گرفتاريهايى كه اگر آنها را بررسى كنيم بيشتر آنها به سبب گناهان آنان و كارهاى بدى كه پيشتر از دستشان برآمده بر آنان عارض شده است.
«وَ إِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ بِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ فَإِنَّ الْإِنْسانَ كَفُورٌ- و اگر براى
[١١٦] - موسوعة بحار الانوار، ج ١٢، ص ٣٥٢.