تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٧٣ - شرح آيات

است با توجّه به زمان عمل كنيم تا ارزيابى ما درست باشد، پس كسى كه در حسابهاى خود «زمان» را نمى‌گذارد، به تنبلى مى‌پردازد، بى آن كه بداند كه عمر او همين زمانى است كه آن را ناچيز انگاشته، و جز پيش پاى خود را نمى‌نگرد، از اين رو به شتابزدگى و بيتابى گرفتار مى‌شود، و نتايج دور او را بر نمى‌انگيزد، در اين صورت اگر پاداش خوب او زود داده شود به فعاليّت خود مى‌افزايد و هر چه زمان پاداشش دورتر باشد از كوشش و تكاپوى خود مى‌كاهد.

و شايد توجّه به زمان يكى از هدفهاى پرورشى والاى بسيارى از آيات قرآن باشد/ ١٧٨ كه مكرّر به ما يادآور شده است.

[١٠] خداوند شرايط زندگى را در زمين به وفور فراهم آورد، و نخستين آنها آرام كردن زمين با كوه‌هاى استوار است كه به يكديگر پيوسته‌اند و مانع جابجايى ناشى از بادهاى شديد يا گازهاى فشرده در مركز زمين كه موجب زلزله‌هاست، مى‌شوند.

«وَ جَعَلَ فِيها رَواسِيَ مِنْ فَوْقِها- و بر روى زمين كوه‌هاى استوار پديد آورد.» دانشمندان مى‌گويند: در اثر هر رويداد (فيزيكى) كه در سطح زمين يا زير سطح آن روى دهد، مادّه‌اى از جايى به جاى ديگر منتقل شود در سرعت گردش زمين مؤثّر است. پس جزر و مدّ در اين مورد تنها عامل نيست و آنچه بادها جابجا مى‌كنند در سرعت گردش تأثير دارد، و سقوط در ژرفناى درياها، يا بروز در سطح زمين، در اينجا و آنجا در سرعت چرخش آن مؤثر است. از عواملى كه در سرعت گردش اثر دارد انبساط يا انقباض زمين است، گرچه انبساط يا انقباضى اندك جز چند قدم به قطر آن نيفزايد يا از آن نكاهد. [١١] اين حساسيّت فراوان نيازمند سنگينيهايى است كه زمين را از جابجايى، خواه بر اثر هواى محيط بر آن و خواه گازهاى حبس شده در آن حفظ كند تا توازنش‌