تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٠٦ - انتقادات مرحوم كاشف الغطاء به مقاله مشهور

مال طرف مقابل تلف شد شخص مالك متاعى كه باو داده شده مى‌شود از اينرو حق رجوع به تفاوت ساقط مى‌گردد چون فرض اينستكه هردو متاع تلف شده و متعاطيين هردو مالك مال تالف شده‌اند لا جرم وجهى ندارد كه به تفاوت مزبور مراجعه كنند.

قوله: و مع حصوله فى يد الغاصب: ضمير در « حصوله » به مال راجع است.

مؤلّف گويد:

اين عبارت اشاره است به اشكال ديگرى كه مرحوم كاشف الغطاء آن را در ضمن همين اشكال مطرح فرموده‌اند.

قوله: او تلفه فيها: ضمير در « تلفه » به مال و در « فيها » به يد غاصب راجع است.

قوله: فالقول بانّه المطالب: ضمير در « بانّه » به شخصى كه مال نزد او بوده و غاصب آنرا از وى غصب كرده راجع است و كلمه « المطالب » بصيغه اسم فاعل مى‌باشد

قوله: لانّه يملّك بالغصب: ضمير در « لانّه » به مغصوب منه راجع است.

قوله: او التّلف فى يد الغاصب: معطوف است به « الغصب » يعنى او لانّه يملك بالتّلف فى يد الغاصب.

قوله: فى التّلف القهرى: مانند تلف سماوى.

قوله: و معه بعيد: ضمير در « معه » به تلف راجع است.

قوله: لعدم قابليّته: يعنى لعدم قابليّة المال للمملوكيّة لانّه فى حال التّلف.

قوله: حينئذ: يعنى حين التّلف و مقارن له.

قوله: و بعده: يعنى و بعد التّلف.

قوله: فهو بعيد: ضمير « هو » به عدم توقّف ملك بر نيّت راجع است.

قوله: و ان اوقفناء عليها: ضمير منصوبى در « اوقفناه » به ملك راجع بوده و ضمير در « عليها » به نيّت راجع است.

قوله: من غيرها: يعنى من غير النّيّة.

قوله: و الجافى عليها و التلف لها: ضمائر مجرورى در « عليها » و « لها » به جاريه‌