شأن‌نزول:
بعضى از مفسران مى‌گويند: اين آيات درباره گروهى از منافقان، كه تعدادشان بالغ بر هشتاد نفر مى‌شد، نازل گرديد؛ زيرا هنگامى كه پيامبر صلى الله عليه و آله از «تبوك» بازگشت، دستور داد: هيچ كس با آنها مجالست نكند و سخن نگويد، آنها كه خود را در فشار شديد اجتماعى ديدند، در مقام عذرخواهى برآمدند، آيات فوق نازل شد و وضع آنها را مشخص ساخت. «١»
تفسير:
به عذرها و سوگندهاى دروغينشان اعتنا نكنيد!
اين سلسله از آيات، همچنان پيرامون اعمال شيطانى منافقان سخن مى‌گويد، و پرده از روى كارهايشان، يكى پس از ديگرى، برمى‌دارد، و به مسلمانان هشدار مى‌دهد: فريب اعمال رياكارانه و سخنان ظاهراً دلپذير آنها را نخورند.
در آيه نخست مى‌فرمايد: «هنگامى كه شما (از جنگ تبوك) به مدينه باز مى‌گرديد، منافقان به سراغ شما مى‌آيند و عذرخواهى مى‌كنند» «يَعْتَذِرُونَ إِلَيْكُمْ إِذا رَجَعْتُمْ إِلَيْهِمْ».
از تعبير «يَعْتَذِرُون» كه فعل مضارع است و معنى آينده را مى‌تواند در برداشته باشد، چنين برمى‌آيد: قبلًا خداوند، پيامبر و مسلمانان را از اين موضوع آگاه كرده كه: منافقانِ دروغگو، به عنوان عذرخواهى، به زودى نزد آنها خواهند آمد، لذا طرز پاسخگوئى آنها را نيز به مسلمانان تعليم مى‌دهد.