تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٠
قسمتى از صورت خود را پوشانيده بودند، وقتى وضع را براى اجراى نقشه نامساعد ديدند، متوارى شدند، اما پيامبر صلى الله عليه و آله آنها را شناخت، و نامهايشان را يك به يك براى بعضى از يارانش برشمرد. «١»
چنان كه خواهيم ديد، آيه به هر دو برنامه منافقان اشاره مىكند: يكى گفتارى نا به جا از آنها، و ديگرى توطئهاى كه خنثى شد، و به اين ترتيب، به نظر مىرسد: هر دو شأننزول تؤاماً صحيح باشند.
تفسير:
توطئه خطرناك
پيوند اين آيه، با آيات گذشته، كاملًا روشن است؛ زيرا همه سخن از منافقان مىگويند.
در اين آيه، از روى يكى ديگر از اعمال منافقان پرده برداشته شده، و آن اين كه: وقتى مىبينند اسرارشان فاش شده، واقعيات را انكار مىكنند، و حتى براى اثبات گفتار خود به قسمهاى دروغ متوسل مىشوند.
نخست مىفرمايد: «منافقان سوگند ياد مىكنند كه چنان مطالبى را درباره پيامبر نگفتهاند» «يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ ما قالُوا».
در حالى كه، «به طور مسلّم سخنان كفرآميزى گفتهاند» «وَ لَقَدْ قالُوا كَلِمَةَ الْكُفْرِ».
و به اين جهت «پس از قبول و اظهار اسلام، راه كفر را پيش گرفتهاند» «وَ كَفَرُوا بَعْدَ إِسْلامِهِمْ».