تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٨٨
براى دادگاه «رستاخيز».
«و سرانجام همه شما به سوى او باز مىگرديد» «وَ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ».
و پاداش همه اعمال خويش را در آنجا خواهيد يافت.
***
نكتهها:
١- سؤال حقيقى يا استهزائى
از جمله سؤالاتى كه در مورد آيات فوق مطرح مىشود اين است: آيا سؤال مشركان از واقعيت داشتن كيفر الهى جنبه استهزاء داشته، و يا واقعاً سؤال حقيقى بوده است؟
بعضى گفتهاند: سؤال حقيقى نشانه شك است و با وضع مشركان سازگار نيست.
ولى با توجه به اين كه بسيارى از مشركان در ترديد بودند، و گروهى از آنها نيز با علم به حقانيت پيامبر صلى الله عليه و آله، به خاطر لجاجت و تعصّب و مانند آن به مخالفت برخاسته بودند، روشن مىشود سؤال حقيقى از آنها هيچ بعيد نيست.
***
٢- حقيقت ندامت
حقيقت «ندامت»، پشيمانى از انجام كارى است كه آثار نامطلوب آن آشكار شده است، خواه انسان بتواند آن را جبران كند و يا نتواند، پشيمانى مجرمان در قيامت از نوع دوم است، و مكتوم داشتن آن به خاطر آن است كه: آشكار ساختنش موجب رسوائى بيشتر مىشود.
***