مسأله «زكات» شده است، و به عنوان يك قانون كلى به پيامبر صلى الله عليه و آله چنين دستور مى‌دهد: «از اموال آنها صدقه‌اى (به عنوان زكات) بگير»! «خُذْ مِنْ أَمْوالِهِمْ صَدَقَةً».
كلمه «مِن» كه براى بيان «تبعيض» است، نشان مى‌دهد: «زكات» همواره جزئى از مال را تشكيل مى‌دهد، نه همه آن و نه قسمت عمده آن را.
آنگاه به دو قسمت از فلسفه اخلاقى، روانى و اجتماعى «زكات» اشاره كرده مى‌فرمايد: «تو با اين كار آنها را پاك مى‌كنى و نموّ مى‌دهى» «تُطَهِّرُهُمْ وَ تُزَكِّيهِمْ بِها».
آنها را از رذائل اخلاقى، از دنياپرستى و بخل و امساك پاك مى‌كنى، و نهال نوع‌دوستى، سخاوت، و توجه به حقوق ديگران را در آنها پرورش مى‌دهى.
از اين گذشته، مفاسد و آلودگى‌هائى كه در جامعه به خاطر فقر و فاصله طبقاتى، و محروميت گروهى از جامعه به وجود مى‌آيد، با انجام اين فريضه الهى برمى‌چينى، و صحنه اجتماع را از اين آلودگى‌ها پاك مى‌سازى.
و نيز، همبستگى اجتماعى و نموّ و پيشرفت اقتصادى را، در سايه اين گونه برنامه‌ها تأمين مى‌نمائى.
بنابراين حكم، «زكات» هم «پاك‌كننده فرد و اجتماع» است، هم نموّدهنده بذرهاى فضيلت در افراد، و هم سبب پيشرفت جامعه، و اين رساترين تعبيرى است كه درباره «زكات» مى‌توان گفت.
از يكسو، آلودگى‌ها را مى‌شويد و از سوى ديگر تكامل‌آفرين است.
اين احتمال نيز، در معنى آيه داده شده كه: فاعل «تُطَهِّرُهُم» زكات باشد، و فاعل «تُزَكِّيهِم» پيامبر صلى الله عليه و آله، بنابراين، معنى آيه چنين خواهد بود: زكات آنها را پاك مى‌كند، و به وسيله آن تو آنها را پرورش مى‌دهى.