تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٦٩
ولى، با تناسب معنى لغوى «احقاف» و با توجه به اين كه سرزمين آنها در عين مصون نبودن از شنهاى روان داراى آب و درخت بوده، قول كسانى كه مىگويند: اين منطقه، در جنوبِ «جزيره عربستان» و نزديكى سرزمين «يمن» بوده است صحيحتر به نظر مىرسد.
جمله: وَ قَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ مِنْ خَلْفِهِ: «پيامبرانِ انذاركنندهاى از پيش رو و پشت سر «هود» عليه السلام آمده بودند» اشاره به پيامبرانى است كه قبل از او مبعوث شدند، گروهى با فاصله كم، كه قرآن از آنها تعبير «مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ» كرده، و گروهى با فاصله زياد، كه از آنها تعبير به «مِنْ خَلْفِهِ» شده است.
اما اين كه بعضى احتمال دادهاند: منظور از اين جمله، پيامبرانى است كه قبل از «هود» عليه السلام و بعد از «هود» عليه السلام آمدهاند، بسيار بعيد است و با جمله «وَ قَدْ خَلَت» كه زمان گذشته را مىرساند سازگار نيست.
اكنون ببينيم محتواى دعوت اين پيامبر بزرگ چه بود، قرآن مىافزايد: «به آنها گفت: جز خداوند يگانه را نپرستيد» «أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا اللَّهَ».
سپس، آنها را تهديد كرده گفت: «من بر شما از عذاب روز بزرگى مىترسم» «إِنِّي أَخافُ عَلَيْكُمْ عَذابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ».
گر چه، تعبير به «يَوْمٍ عَظِيْمٍ» غالباً به معنى «روز قيامت» آمده است، ولى گاه در آيات قرآن به روزهاى سخت و وحشتناكى كه بر امتها گذشته، نيز اطلاق شده است. و منظور در اينجا نيز، همين معنى است؛ چرا كه در دنباله همين آيات مىخوانيم: «سرانجام «قوم عاد» در روز سخت و وحشتناكى گرفتار عذاب الهى شدند و بر باد رفتند».
***
اما اين قوم لجوج و سركش، در برابر اين دعوت الهى، ايستادگى كردند، و به