تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٦٠
تَفْسُقُونَ». «١»
آرى، شما غرق در لذّات بوديد، و جز تمتع از مواهب مادى اين جهان، چيزى نمىفهميديد، و به خاطر آزادى بىقيد و شرط در اين قسمت، «معاد» را انكار كرديد، تا دستتان كاملًا باز باشد، و هر گونه ظلم و ستم براى به دست آوردن اين مواهب بر ديگران روا داشتيد، امروز كيفر آن همه هوسبازىها، و هواپرستىها، و استكبار و فسق خود را مىبينيد.
***
نكتهها:
١- اين آيه مىگويد، در قيامت، كفار بر آتش عرضه مىشوند، و شبيه آن در آيه ٤٦ مؤمن درباره عذاب برزخى فرعونيان آمده است النَّارُ يُعْرَضُونَ عَلَيْها غُدُوًّا وَ عَشِيًّا: «هر صبح و شام آنها بر آتش دوزخ عرضه مىشوند».
در حالى كه در بعضى ديگر از آيات قرآن، مىخوانيم: «جهنم» بر كافران عرضه مىشود: وَ عَرَضْنا جَهَنَّمَ يَوْمَئِذٍ لِلْكافِرِينَ عَرْضاً: «در آن روز جهنم را به كافران عرضه مىداريم». «٢»
لذا بعضى از مفسران بزرگ، گفتهاند: در قيامت دو نوع عرضه است: پيش از حساب آتش را بر مجرمان عرضه مىدارند، تا وحشت و هراس سراسر وجودشان را فرا گيرد (و اين خود يك مجازات روحانى است) و بعد از حساب و فرستادن آنها به سوى دوزخ آنها را بر عذاب الهى عرضه مىدارند. «٣»
بعضى نيز گفتهاند: در عبارت يك نوع «قلب» است و منظور از عرضه