تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣١٨
مورد بتها، نه متكى به وحى و كتاب آسمانى هستيد، و نه مىتوانيد شركت آنها را در آفرينش آسمان و زمين اثبات كنيد، تا از اين دليل عقلى براى الوهيت آنها استفاده نمائيد، و نه اثرى از علوم پيشينيان گفته شما را تأييد مىكند، پس معلوم مىشود، آئين و مسلك شما چيزى جز مشتى از خرافات زشت و پندارهاى دروغين نيست.
بنابراين جمله «أَرُونِي ماذا خَلَقُوا مِنَ الْأَرْضِ ...»، اشاره به دليل عقل، و جمله «ائْتُونِي بِكِتابٍ مِنْ قَبْلِ هذا»، اشاره به وحى آسمانى، و تعبير به «أَثارَةٍ مِنْ عِلْمٍ»، اشاره به سنت انبياى گذشته و اوصياى آنان يا آثار دانشمندان پيشين است. «١»
علماى لغت و مفسران براى «أَثارَة» (بر وزن حلاوة) چند معنى ذكر كردهاند: «باقيمانده چيزى»، «روايت» و «علامت»، ولى ظاهر اين است كه همه، به يك معنى بازمىگردد، و آن اثرى است كه از چيزى باقى مىماند، و دليل بر وجود آن است.
شبيه همين گفتگو، و مؤ ٠ اخذه، و محاكمه بتپرستان، در آيه ٤٠ سوره «فاطر» آمده است، آنجا كه مىگويد: قُلْ أَ رَأَيْتُمْ شُرَكاءَكُمُ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَرُونِي ماذا خَلَقُوا مِنَ الْأَرْضِ أَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِى السَّماواتِ أَمْ آتَيْناهُمْ كِتاباً فَهُمْ عَلى بَيِّنَةٍ مِنْهُ بَلْ إِنْ يَعِدُ الظَّالِمُونَ بَعْضُهُمْ بَعْضاً إِلَّا غُرُوراً.
قابل توجه اين كه در مورد زمين مىگويد: «ماذا خَلَقُوا مِنَ الْأَرْضِ» (چه چيز از زمين را آفريدهاند؟) و در مورد آسمانها مىگويد: «أَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِى السَّماواتِ» (يا اين كه در آفرينش آسمانها شركتى دارند؟) يعنى در هر دو جا