در حقيقت، برنامه مؤمنان در همه چيز، نقطه مقابل گروه كافر و منافق است آنها مخالفت فرمان خدا مى‌كنند، و اينها اطاعت، آنها به عداوت و دشمنى با پيامبر صلى الله عليه و آله برمى‌خيزند و اينها فرمانبردارند، آنها اعمالشان بر اثر كفر و ريا و منت و مانند آن، نابود مى‌شود، اما اينها با ترك اين امور، پاداش اعمالشان در پيشگاه خدا محفوظ است.
به هر حال، لحن آيه نشان مى‌دهد كه، در ميان مؤمنان آن روز، نيز افرادى بوده‌اند كه، در مسأله اطاعت خداوند و رسول و حفظ اعمالشان از باطل شدن، كوتاهى‌هائى داشته‌اند كه خداوند با اين آيه، به آنها اخطار مى‌كند.
شاهد اين سخن، شأن نزولى است كه بعضى از مفسران، درباره اين آيه نقل كرده‌اند كه «بنى اسد» اسلام آوردند، و خدمت پيامبر صلى الله عليه و آله عرضه داشتند: ما تو را بر خود مقدم داشته‌ايم، و جان و خانواده خويش را در اختيار تو گذارده‌ايم، ولى از لحن گفتارشان، يك نوع منت‌گذارى استفاده مى‌شد، آيه فوق، نازل گشت و به آنها در اين زمينه هشدار داد.
بعضى از فقها، به جمله اخير «وَ لاتُبْطِلُوا أَعْمالَكُمْ» براى حرمت شكستن نماز، استدلال كرده‌اند، ولى، همان گونه كه آيات قبل و بعد، و خود آيه مورد بحث، گواهى مى‌دهد، مربوط به اين معنى نيست، بلكه، هدف عدم ابطال از طريق شرك و رياء و منت و امثال آن است.
***
آخرين آيه مورد بحث، توضيح و تأكيدى است براى آنچه در آيات قبل، پيرامون كفار آمده است، و در ضمن، راه بازگشت را به آنها كه مايل باشند نشان مى‌دهد، مى‌فرمايد: «كسانى كه كافر شدند و مردم را نيز از پيمودن راه خدا باز داشتند، سپس در همان حال كفر از دنيا رفتند، خدا هرگز آنها را نخواهد بخشيد»!