تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٧٣
تفسير:
حيات و مرگ اين دو گروه يكسان نيست
در تعقيب آيات گذشته، كه سخن از دو گروه «مؤمنان» و «كافران»، يا «پرهيزگاران» و «مجرمان» در ميان بود، در نخستين آيه مورد بحث، اين دو را در يك مقايسه اصولى در برابر هم قرار داده مىگويد: «آيا كسانى كه مرتكب سيئات شدند، گمان كردند آنها را همچون كسانى قرار مىدهيم كه ايمان آوردند و عمل صالح انجام دادند كه حيات و مرگشان يكسان باشد»؟! «أَمْ حَسِبَ الَّذِينَ اجْتَرَحُوا السَّيِّئاتِ أَنْ نَجْعَلَهُمْ كَالَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ سَواءً مَحْياهُمْ وَ مَماتُهُمْ».
«چه بد داورى مىكنند»! «ساءَ ما يَحْكُمُونَ».
مگر ممكن است نور و ظلمت، علم و جهل، خوب و بد، ايمان و كفر، يكسان باشد؟ مگر امكان دارد بازتاب و ثمره و نتيجه اين امور نامساوى، مساوى گردد؟ هرگز چنين نيست، مؤمنان صالح العمل، از مجرمان بىايمان، در همه چيز جدا هستند، و ايمان و كفر و اعمال نيك و بد، سرتاسر زندگى و مرگ هر يك از آنها را به رنگ خود درمىآورد.
اين آيه همانند آيه ٢٨ سوره «ص» است كه مىفرمايد: «آيا كسانى را كه ايمان آورده و كارهاى شايسته انجام دادهاند همچون مفسدان در زمين قرار دهيم، يا پرهيزگاران را همچون فاجران»؟! (أَمْ نَجْعَلُ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ كَالْمُفْسِدِينَ فِي الْأَرْضِ أَمْ نَجْعَلُ الْمُتَّقِينَ كَالْفُجَّارِ)؟.
يا همانند آيات ٣٥ و ٣٦ سوره «قلم» كه مىگويد: «آيا مؤمنان را همچون مجرمان قرار مىدهيم؟! شما را چه مىشود؟! چگونه داورى مىكنيد»؟! (أَفَنَجْعَلُ الْمُسْلِمِينَ كَالْمُجْرِمِينَ* ما لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ)؟.
«اجْتَرَحُوا» از ماده «جرح» در اصل به معنى جراحت و اثرى است كه بر اثر