منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٣٤٦
متوجه آن گردد.
ذريه ابراهيم را از نظر تصور به چهار گروه مى توان تقسيم كرد:
١. گروهى كه در طومار زندگى آنان كوچك ترين نقطه ضعفى وجود نداشته باشد.
٢. پرونده زندگى آنان تا روز تصدى امامت سياه باشد.
٣. در آغاز زندگى ستم پيشه، ولى در دوران تصدى تائب و پاك گردند.
٤. عكس صورت سوم: در آغاز عمر نيكوكار و در دوران تصدّى حكومت، اهرمى در دست ظالمان باشند.
وجدان بيدار اجازه نمى دهد كه ابراهيم براى گروه هاى دوم و چهارم از ذريه خود، خواهان امامت و پيشوايى باشد; زيرا يك فرد عادى تا چه رسد به شخصيت والا مقامى مانند ابراهيم، هرگز براى چنين گروهى درخواست چنين مقام مقدسى نمى كند.
طبعاً مورد سؤال مربوط به گروه نخست و سوم خواهد بود و چون آيه لياقت و شايستگى ظالم را براى امامت نفى مى كند، آن گروهى كه در آغاز عمر، ظالم و ستمگر بوده ـ هر چند در دوران تصدى، تائب و پاك باشند ـ نيز مورد نظر نخواهند بود. با اخراج اين صورت، تنها صورتى كه درخواست ابراهيم در آن پذيرفته شده همان گروه نخست مى باشند، يعنى هيچ گاه در صفحه زندگى او، خلاف وخطايى نباشد.
با اين دو بيان ثابت مى شود كه «ظلم» به صورت حدوثى ولو يك لحظه و يك آن، و يا يك روز و دو روز، مانع از ارتقا به مقام امامت مى باشد و اين حالت در ايجاد محروميت به صورت حدوثى كافى است، ديگر بقاى آن لازم نيست.